Ποιός θά κλείσει τήν πληγή;
Ἀρχιμ. Βασιλείου Μπακογιάννη
«Σήμερα στό Ναό μας ἀπολαύσαμε τή Λειτουργία· μᾶς
θύμισε Ἅγιο Ὄρος»,ἔλεγαν κάποιοι ἐνορῖτες. Τί συνέβη; Διακοπή ρεύματος· καί τά μικρόφωνα ἦταν νεκρά…
Ὅταν ὁ Χριστόδουλος ἐξελέγη Ἀρχιεπίσκοπος Ἀθηνῶν (1998), ὁ Χρῆστος Γιανναρᾶς τό πρῶτο πρᾶγμα πού τοῦ ἔθεσε, ἦταν νά θέσει τέρμα στή «βαναυσότητα τῶν μικροφώνων» (ἔκφραση δική του), ἐννοώντας τήν παράλογη, ἐκκωφαντική χρήση-κατάχρηση τῶν μικροφώνων πού γίνεται στίς ἐνορίες.Τό θέμα ἔμεινε στό ράφι, καί ἡ πληγή παρέμεινε ἀθεράπευτη…
Σύμφωνα μέ τίς σχετικές μελέτες ἡ δυνατή ψαλμωδία:
Πολλές φορές τ’ἀκοῦμε καί ἀπό τό ἴδιο τό ἐκκλησίασμα:
Ἐνῶ κάποιοι ἀναγκάζονται καί πᾶνε στίς ἐκκλησίες μέ ὠτοασπίδες…
Πῶς, λοιπόν, οἱ ἐκτός τῆς ἐκκλησίας νά ἔρθουν
στήν ἐκκλησία; Τί νά τούς ἀγγίξει; Οἱ φιγοῦρες, οἱ ξελαρυγγισμοί; Τό Δεκέμεβριο του 2023 μία ὁμάδα
προσκυνητῶν ἐπισκέφθηκε τήν Κωνσταντινούπολη. Κυριακή πρωί ἐκκλησιάσθηκε στό
Ναό τῶν Ἁγίων Κωνσταντίνου καί Ἑλένης· ἐντυπωσιάσθηκε ἀπό τή σεμνή καί ἁπαλή
ψαλμωδία. Μάλιστα κάποιος μοῦ εἶπε μέ πόνο: «γιατί νά μήν ἀκοῦμε τέτοια ψαλμωδία καί
στήν ἐνορία μας;».
Τό θέμα, λοιπόν γιά τόν συνειδητό ποιμένα
πού ἐργάζεται γιά τή σωτηρία τοῦ ποιμνίου, («μετά φόβου καί τρόμου» (Φιλ.2:12),εἶναι αὐτονόητο.
Κάνει τά πάντα, ὥστε ὁ λαός τοῦ Θεοῦ, πού ἐκκλησιάζεται
στήν ἐνορία του, καί παρακολουθεῖ τή Λειτουργία, νά γαληνεύει, νά ἠρεμεῖ, να κατανύσσεται. Διαφορετικά θά
δώσει λόγο στο Θεό!
Ὁ Θεός, σέ ἑτοιμοθάνατο Ἱερέα, ὁ ὁποῖος
ζητοῦσε τό ἔλεός Του,
τοῦ ἀπάντησε: «Σέ
συγχωρῶ γιά τήν ἀμέλεια πού ἔδειξες στήν προσωπική σου πνευματική ζωή, δέν σέ συγχωρῶ, ὅμως, γιά τήν ἀμέλεια πού ἔδειξες
γιά τήν πνευματική ὠφέλεια τοῦ λαοῦ Μου».
Ἄν δέν μᾶς ἀγγίζει αὐτό, ὑπάρχει πρόβλημα.
Μήπως ἔβαλαν λύκο νά φυλάξει πρόβατα…
21 σχόλια:
Χειρότερα μεγάφωνα και από τους μουσουλμάνους έχουμε μέσα στον ναό μακάρι όχι να γινόταν διακοπή ρεύματος αλλά να καιγόντουσαν οι εγκαταστάσεις για να μπορέσουμε να απολαύσουμε τη θεία λειτουργία με τις φωνές της μελωδικές ή τις μη μελωδικές των ψαλτάδων μας αλαβενίχτη πάγανε τα τύμπανα των αυτιών μας από τον εκκωφαντικό θόρυβο των μικροφώνων.
Αντε να προτείνεις χαμηλότερη ένταση στα μικρόφωνα της Μητρόπολης Αθηνών... Και όχι μόνο ...
Μερίδα ιερέων και ψαλτών νομίζουν ότι είναι τραγουδιστές σε λαϊκά πανηγύρια με κλαρίνο ή ως πρώτα ονόματα σε πίστες νυκτερινών κέντρων.
Στην ερώτηση "ποιός θα κλείσει ....", η φυσιολογική απάντηση είναι οι Προϊστάμενοι των ναών.
Αυτοί μπορούν να διορθώσουν την κατάσταση σε χρόνο μηδέν.
Το θέμα είναι ότι ευτυχώς αυτή η πληγή κλείνει εύκολα! Αλλά από την άλλη δυστυχώς κανείς δεν νοιάζεται!
Η κατασταση είναι ανυπόφορη.
Αρμόζουσα αυτή η καταγραφή, εάν και δεν περιμένω απολύτως τίποτα, καμία διόρθωση ούτε από τους ψαλτάδες ούτε από τους ιερείς. Ορισμένες φορές πηγαίνω σε λεγόμενες κατανυκτικές αγρυπνίες που οι αγριοφωνάρες σε κάνουν να νιώθεις άσχημα και να σου ανεβάζουν την πίεση. Δεν γνωρίζω εάν στις σχολές διδάσκουν ήθος τόσο στους ψάλτες , όσο και στους ιερείς ώστε να μπορούν με ευλάβεια να αποδίδουν αυτά τα οποία ψέλνουν ή διαβάζουν και να μη νομίζουν ότι είναι τενόροι της λυρικής σκηνής
π. Βασίλειο, το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι...
Στου κουφού την πόρτα όσο θέλεις βρόντα!
Κάποτε στην ενορία μας, σε κυριακάτικη λειτουργία, έγινε διακοπή ρεύματος και ξαφνικά η ακολουθία έγινε πανέμορφη και κατανυκτικη. Ο ιερέας μας (καλός κληρικός, αλλά στο συγκεκριμένο θέμα "δεν το έχει") βγήκε στην Ωραία Πύλη με παρηγορητικα λόγια, ότι συμβαίνουν αυτά και να μη στεναχωριομαστε... Κι ήταν τόσο διδακτικό όλο αυτό: με τους ίδιους ψάλτες και ιερείς που "δεν αντέχονται" σε μικροφωνισμενη δραστηριότητα, να είναι τόσο κατανυκτικο το αποτέλεσμα. Δεν επαναληφθεί...
Ο Χριστός δεν ήρθε για να βάλει τον άνθρωπο απέναντι στη γνώση, στην επιστήμη ή στην τεχνολογία. Ήρθε για να σώσει και να θεραπεύσει τον άνθρωπο. Όταν μίλησε στα πλήθη και χόρτασε τους πέντε χιλιάδες με τα πέντε ψωμιά και τα δύο ψάρια, δεν νοιάστηκε μόνο για την ψυχή τους ούτε μόνο για το σώμα τους. Τους μίλησε, τους δίδαξε, τους θεράπευσε και ύστερα φρόντισε να φάνε. Ο λόγος Του έπρεπε να φτάσει σε χιλιάδες ανθρώπους. Και έφτασε, με τρόπο που μόνο Εκείνος γνωρίζει. Το ίδιο βλέπουμε και στις θεραπείες. Ο Χριστός θεράπευε λεπρούς και κάθε λογής αρρώστους. Σήμερα, πολλές ασθένειες θεραπεύονται με φάρμακα, γιατρούς, χειρουργεία και άλλα μέσα. Αυτό δεν σημαίνει ότι η επιστήμη πήρε τη θέση του Χριστού. Σημαίνει ότι ο Χριστός μπορεί να δείχνει την αγάπη Του και μέσα από αυτά, όταν χρησιμοποιούνται για το καλό του ανθρώπου.
Άρα το πρόβλημα δεν είναι το μέσο. Το πρόβλημα είναι πώς το χρησιμοποιούμε. Το φάρμακο μπορεί να γίνει βοήθεια και θεραπεία. Μπορεί όμως να γίνει και εμπόριο πάνω στον πόνο του άλλου. Το μικρόφωνο μπορεί να βοηθήσει να ακουστεί καθαρά ο λόγος, η ευχή, η ψαλμωδία. Μπορεί όμως να γίνει και φασαρία, επίδειξη, πίεση και αυτοπροβολή. Γι’ αυτό η Εκκλησία δεν φοβάται ούτε την επιστήμη ούτε την τεχνολογία. Αυτό που φοβάται είναι τον άνθρωπο που παίρνει ένα καλό μέσο και το χαλάει με τον εγωισμό του.
Το ζητούμενο λοιπόν δεν είναι να πετάξουμε τα μέσα. Είναι να θεραπευτεί ο άνθρωπος που τα χρησιμοποιεί. Και ειδικά μέσα στον ναό, το ερώτημα δεν είναι απλώς αν η φωνή πρέπει να είναι δυνατή ή χαμηλή. Το βαθύτερο ερώτημα είναι: ποιος ακούγεται μέσα στη φωνή;
Αν ακούγεται το εγώ, τότε και η πιο «εκκλησιαστική» φωνή γίνεται κουραστική. Αν ακούγεται ο Χριστός, τότε και η δυνατή φωνή γίνεται διακονία. Γιατί το ζητούμενο δεν είναι να μη δυναμώνει η φωνή, αλλά να δυναμώνει ο Χριστός μέσα στη φωνή.
Μα και οι ψάλτες που θεωρητικά ξέρουν από ήχο δεν μπορούν να καταλάβουν ότι το άκουσμα πολλές φορές παραμορφώνει και στους ναούς αυτοί που έχουν εγκαταστήσει τον ενισχυτή τα μικρόφωνα και τα ηχεία δεν γνωρίζουν ή δεν ασχολούνται να δημιουργήσουν ένα ποιοτικό άκουσμα στον ήχο, οπότε υποφέρουν τα αυτιά μας!
Καλόν είναι ο π. Βασίλειος να θέσει το θέμα σε επόμενη ιερατική σύναξη, να κάνει την αρχή πρώτα η δική μας Μητρόπολη των Πατρών.
Δεν είναι τόσο εύκολο.
Χρειάζονται και τα μεγάφωνα, αλλά λίγο χαμηλωμένα.
Βοηθούν ιδιαίτερα σε μεγάλους Ναούς. Αν έχει ισχνή φωνή ο παπάς ή ο ψάλτης χάνεται.
Παλιά δεν υπήρχε ρεύμα.
Κάθε Σάββατο βράδυ να κόβετε το καλώδιο του ρεύματος από το ρολόι της ΔΕΗ.
Και όποιος δεν έχει βαρύτονη φωνή πως να βγάλει πέρα ακολουθία, ιδίως σε μεγάλο Ναό.
Παλιά δεν υπήρχε ρεύμα ούτε και η τεχνολογία.
Καλά τα μεγάφωνα, συγκρατημένα όμως.
Όλοι παραπονούνται ότι οι εκκλησίες αδειάζουν μήπως αυτό οφείλεται στο ότι δεν μπορούν να βρουν ηρεμία και ησυχία στον ναό και δεν ειρηνεύουν;
Από το κακό στο χειρότερο πηγαίνουμε και θα συνεχίζουμε να πηγαίνουμε δεν υπάρχει επιστροφή στην παράδοση. Ο Θεός να ελεήσει την εκκλησία Του.
το θέμα είναι πολύ απλά αλλά πολύ δύσκολο να εφαρμοσθεἰ....
Διαφωνώ πλήρως με το άρθρο. Οι διαπιστώσεις του ισχύουν μόνον για πανηγύρεις μεγάλων ναών, όπου πράγματι ο ήχος γίνεται εκκωφαντικός και ακούγεται σε μεγάλη απόσταση εκτός, χωρίς φυσικά αυτό να συμβαίνει πάντοτε. Κατά τα λοιπά, ο πατήρ Βασίλειος, εκτός από τις ευχές των ιερέων θέλει, όπως φαίνεται και μυστικές τις... ψαλμωδίες!!! Οπότε αντί της ακολουθίας, θα ακούμε τις συζητήσεις, τα τακούνια και τα σούρτα φέρτα των γηραιών κυριών....
Δημοσίευση σχολίου