Ένα Αλφαβητάριο… και μια ολόκληρη εποχή

 

Ένα Αλφαβητάριο… και μια ολόκληρη εποχή

Το Αλφαβητάριο που βλέπουμε στις φωτογραφίες είναι η 4η έκδοση του 1938. Στη συντακτική επιτροπή συναντούμε ονόματα όπως ο Αλέξανδρος Δελμούζος, ο Μανόλης Τριανταφυλλίδης, ο Ζαχαρίας Παπαντωνίου και ο Παύλος Νιρβάνας, ενώ την εικονογράφηση είχε κάνει ο Κωνσταντίνος Μαλέας.

Το βιβλίο, γνωστό ως «Αλφαβητάρι με τον Ήλιο», είχε τις ρίζες του στην εκπαιδευτική μεταρρύθμιση του 1917, που συνδέθηκε με τον Ελευθέριο Βενιζέλο και την προσπάθεια εισαγωγής της δημοτικής γλώσσας στο δημοτικό σχολείο. Ήταν ένα από τα σημαντικότερα νέα αναγνωστικά εκείνης της μεταρρύθμισης.

Κι όμως, το αντίτυπο της φωτογραφίας τυπώθηκε το 1938, στα χρόνια της δικτατορίας του Ιωάννη Μεταξά. Μάλιστα, το μεγαλύτερο μέρος εκείνης της χρονιάς υπουργός Παιδείας ήταν ο Κωνσταντίνος Γεωργακόπουλος· στις 25 Νοεμβρίου τον διαδέχθηκε ο ίδιος ο Μεταξάς.

Ένα βιβλίο, λοιπόν, που γεννήθηκε μέσα σε μια μεγάλη εκπαιδευτική μεταρρύθμιση του 1917, βρέθηκε να ταξιδεύει μέσα σε μια εντελώς διαφορετική πολιτική εποχή.

Και ίσως αυτή να είναι η πιο όμορφη αφορμή για την έναρξη της φετινής σχολικής χρονιάς: να θυμόμαστε πως τα βιβλία δεν είναι απλώς χαρτί και γράμματα. Κρατούν μέσα τους την ιστορία κάθε εποχής — και τις ελπίδες κάθε γενιάς για την παιδεία.