Γολγοθάς, η ρήξη με το μηδέν
Θανάσης Ν. Παπαθανασίου*
Πριν τον Γολγοθά ο Χριστός είχε πετάξει έξω από το
ναό τους χρηματιστές (Ματθ. 21: 12-13), μετά τον Γολγοθά είχε να πετάξει τη
σκλαβιά έξω από την ανθρώπινη ζωή
Καθαυτόν ο Γολγοθάς σημαίνει ανηφόρα προς το μηδέν. Σημαίνει ότι μαζεύεις όλη σου τη δύναμη για να σηκώσεις το ένα σου γόνατο, κατόπιν το άλλο γόνατο, ξανά το πρώτο, και πάει λέγοντας, αλλά προς τι; Μαρτυρικός δρόμος, προς μαρτυρικό εκμηδενισμό. Η μαστίγωση καθοδόν είναι ανυπόφορη, το βάρος του σταυρού συντριπτικό, κι όμως, το πιο αβάσταχτο στην υπόθεση του Γολγοθά είναι μάλλον κάτι άλλο: Η εγκατάλειψη! Λεπτό με λεπτό, θα στραγγίξεις από τις δυνάμεις σου, γιατί απομένεις ολομόναχος, εσύ και τα σωθικά σου. Στον Γολγοθά η εξουσία και οι δωσίλογοί της (πολιτικά και θρησκευτικά αποβράσματα σε αγαστή διαπλοκή) λυσσομανούν να ξεκάνουν τον άνθρωπο, να τον σύρουν, δηλαδή, σε κατάσταση μη-ανθρώπινη: στον απόλυτο ατομισμό. Σε κανονικές συνθήκες ο άνθρωπος δεν είναι μονάχα τα χημικά στοιχεία που τον απαρτίζουν. Είναι οι σχέσεις του, και οι άλλοι είναι όροι της ύπαρξής του – όχι ψιμύθια πάνω σ’ αυτήν. Στον Γολγοθά, λοιπόν, σε υψώνουν έτσι που να σπάσουν όλοι σου οι δεσμοί: να μη μπορείς να αγγίξεις τίποτα, να μη μπορεί να σε αγγίξει κανένας. Ανάμεσα σε σένα και στους άλλους το ύψος, αλλά όχι μόνο. Κρατά μακριά σου τους φίλους ο τρόμος, τους σώφρονες το κέρδος, τους αξιοπρεπείς ο νόμος.
Σὲ κλίμα βαθειᾶς
συγκινήσεως, ἐτελέσθη στὴν Ἱερὰ Μητρόπολη Πατρῶν ἡ Ἱερὰ Ἀκολουθία τῆς Ἀποκαθηλώσεως.
Ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρῶν κ.κ.
Χρυσόστομος, ἐχοροστάτησε καὶ ὡμίλησε στὸν Ἱερὸ Μητροπολιτικὸ Ναὸ τῆς Εὐαγγελιστρίας
τῶν Πατρῶν, ἐν πληθοὺσῃ Ἐκκλησία.
Στὸ κήρυγμά του ὁ Σεβασμιώτατος, ἀνεφέρθη στοὺς ἑπτὰ
λόγους τοῦ Κυρίου ἐπὶ τοῦ Σταυροῦ καὶ στὴν εἰς Ἅδου κάθοδον καὶ ἐσημείωσε ὅτι ἡ
καρδιά μας πρέπει νὰ γὶνῃ μνημεῖο – τάφος τοῦ Κυρίου καὶ ὀθόνια οἱ ἀρετές μας, ὥστε
νὰ βιώσωμε τὴν Ἀνάσταση ὅπως ὅλοι οἱ θεούμενοι.
• Ὁ Θεοφιλέστατος Ἐπίσκοπος Κερνίτσης κ. Χρύσανθος ἐχοροστάτησε τῆς Ἱερᾶς Ἀκολουθίας τῆς Ἀποκαθηλώσεως στὸν Ἱερὸ Ναὸ Ἁγίου Ἀνδρέου Πατρῶν ὅπου ὡμίλησε δεόντως.
«Επί των όπλων» στρατιωτική στάση σεβασμού,
πένθους ή απόδοσης τιμών, κατά την οποία οι στρατιώτες (ή Εύζωνες) σκύβουν το
κεφάλι, στρέφουν την κάνη του όπλου προς τα κάτω και σταυρώνουν τα χέρια, συχνά
συνοδευόμενο από ανάποδη στάση του όπλου. Δεν πρόκειται για ενέργεια μάχης,
αλλά για τελετουργική κίνηση, κυρίως κατά την περιφορά του Επιταφίου τη Μεγάλη
Παρασκευή.Εύζωνες: Είναι η μοναδική στιγμή που οι Εύζωνες, ως σύμβολα
λεβεντιάς, σκύβουν το κεφάλι σε ένδειξη κατάνυξης.
Christoph Schwarz, 1587 -commons wikimedia
Ο Σταυρός δεν είναι το τέλος
Ο Σταυρός είναι η ριζική άρνηση της λογικής που
θέλει τον άνθρωπο να σώζεται με κυριαρχία.
ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΣΙΓΚΑΠΟΥΡΗΣ ΚΑΙ ΝΟΤΙΟΥ ΑΣΙΑΣ, ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ
Ο άνθρωπος φοβάται τον θάνατο. Όχι μόνο
επειδή πονά, αλλά επειδή διαλύει την αυταπάτη της αυτάρκειας. Ο θάνατος είναι
το απόλυτο σκάνδαλο για μια ύπαρξη που έμαθε να μετρά τη ζωή με κατορθώματα,
εξασφαλίσεις, επιτυχίες. Μπροστά στον τάφο σωπαίνουν οι βεβαιότητες. Καταρρέει
η ψευδαίσθηση ότι είμαστε κύριοι του εαυτού μας. Και τότε γεννιέται ο τρόμος.
Μήπως όλα τελειώνουν εδώ.
Η ανθρώπινη εμπειρία διαβάζει τον Γολγοθά ως αποτυχία. Ένας αθώος οδηγείται στον εξευτελισμό, εγκαταλείπεται, πεθαίνει με τον πιο ατιμωτικό τρόπο. Στα μάτια της ιστορίας, ο Σταυρός είναι ήττα. Είναι το σημείο όπου η βία θριαμβεύει και η αδικία επικρατεί. Αν η πραγματικότητα εξαντλείται σε αυτό που βλέπουμε, τότε πράγματι ο Σταυρός είναι το τέλος.
Όμως η ορθόδοξη εμπειρία δεν εξαντλείται στη φαινομενικότητα των γεγονότων. Δεν διαβάζει την ιστορία με όρους επιτυχίας και αποτυχίας, αλλά με όρους σχέσης. Ο Χριστός δεν ανεβαίνει στον Σταυρό ως θύμα μιας μοιραίας αναγκαιότητας. Προσφέρει τον εαυτό Του ελεύθερα. Η Σταυρική θυσία δεν είναι ατύχημα της ιστορίας.
Πλημμύρισαν ἀπὸ κόσμο οἱ Ἱεροὶ Ναοὶ τῆςἈποστολικῆς πόλεως καὶ Μητροπόλεως τῶν Πατρῶν, τὸβράδυ τῆς Μεγάλης Πέμπτης, προκειμένου νὰπροσκυνήσουν τὸν Θεῖο Λυτρωτή, νὰ ἀφήσουν τὰ ἄνθητῆς καρδιᾶς τους καὶ τὰ δάκρυά τους μπροστά Του καὶνὰ ὁμολογήσουν τὴν βαθειά τους πίστη στὸν ἀληθινὸ καὶζῶντα Κύριό μας, ὁ ὁποῖος ἔφθασε μέχρι Σταυρικοῦθανάτου γιὰ νὰ ἀπαθανατὶσῃ τὸ πρόσλημα, νὰ λυτρὼσῃδηλαδὴ τὸν ἄνθρωπο ἐκ τῆς ἀρχαίας κατάρας.
Ἡ κατὰ χιλιάδες προσέλευση στὸν Ἱερὸ Ναὸ τοῦΠολιούχου τῶν Πατρῶν, δημιούργησαν ρίγη συγκινήσεως στὶς καρδιὲς, κυρίως ἡ εὐλαβικὴ παρουσία νέων ἀνθρώπων. Ἡ ἄκρα ἡσυχία καὶ τάξις καθ΄ ὅλην τὴνδιάρκεια τῆς Ἱερᾶς Ἀκολουθίας καὶ τὸ ποτάμι τῶνπροσκυνητῶν, ἔκαναν τὸν Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Πατρῶν κ.κ. Χρυσόστομο, νὰ ἐκφρὰσῃ στὸ τέλος τῆςἈκολουθίας τὴν βαθειά του συγκίνηση, τὸν ἔπαινο καὶτὶς ἐκ βάθους καρδίας εὐχὲς του πρὸς τὰ πλήθη τῶνπιστῶν, ἀλλὰ καὶ νὰ τονὶσῃ ὅτι ἡ Ὀρθόδοξη πίστη εἶναιβαθειὰ ριζωμένη στὶς καρδιὲς τῶν Ἑλλήνων,
Μεγάλη Παρασκευή
Πώς να μιλήσουμε στα παιδιά για το
Μυστήριο του Σταυρού;
Πώς μπορούμε να μιλήσουμε για τη χαρά του Πάσχα και της Ανάστασης χωρίς να
αναφέρουμε το μυστήριο του Σταυρού και τα Πάθη του Χριστού; Στη συνέχεια θα παρουσιάσουμε τρεις
προσεγγίσεις προσαρμοσμένες για παιδιά και πώς να εξηγήσουμε σ’ αυτά ένα κεντρικό μυστήριο της πίστης
μας.
Μερικές φορές διστάζουμε, λανθασμένα, να μιλήσουμε σε μικρά παιδιά για τον
Σταυρό, από φόβο μήπως τα αναστατώσουμε και τους δώσουμε μια θλιβερή εικόνα της
χριστιανικής πίστης. Από μόνος του, ο σταυρός δεν είναι κάτι που πρέπει να
θαυμάζουμε: είναι το όργανο ενός ιδιαίτερα σκληρού βασανιστηρίου και μπορούμε
να κατανοήσουμε την ένταση όσων τον κοιτάζουν χωρίς να ξέρουν τι σημαίνει. Αν ο
Ιησούς ήταν απλώς ένα ακόμη θύμα σταύρωσης, ένας άνθρωπος που θανατώθηκε άδικα,
τότε θα ήταν πράγματι μια μορφή ανθυγιεινού μαζοχισμού να τοποθετούμε σταυρούς
στους τοίχους των σπιτιών και των εκκλησιών μας. Αλλά ο Ιησούς δεν είναι σαν
τους άλλους ανθρώπους, και αν υπέμεινε σταύρωση, δεν ήταν επειδή δεν είχε άλλη
επιλογή.
«Τῇ Ἁγίᾳ καὶ Μεγάλῃ Παρασκευῇ τὰ ἅγια καὶ σωτήρια καὶ φρικτὰ Πάθη τοῦ Κυρίου καὶ Θεοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐπιτελοῦμεν· τοὺς ἐμπτυσμούς, τὰ ραπίσματα, τὰ κολαφίσματα, τὰς ὕβρεις, τοὺς γέλωτας, τὴν πορφυρὰν χλαῖναν, τὸν κάλαμον, τὸν σπόγγον, τὸ ὄξος, τοὺς ἥλους, τὴν λόγχην καὶ προπάντων τὸν Σταυρὸν καὶ τὸν θάνατον, ἃ δι’ ἡμᾶς ἐκών πάντων κατεδέξατο· ἔτι δὲ καὶ τὴν τοῦ εὐγνώμονος Ληστοῦ, τοῦ συσταυρωθέντος αὐτῷ, σωτήριον ἐν τῷ Σταυρῷ ὁμολογίαν».
Τελέσθηκε στον Ιερό Ναό Αγίων Πάντων Ροδινής Πατρών, τῇ Ἁγίᾳ καὶ Μεγάλῃ Πέμπτῃ, 9 Απριλίου 2026, ἡ κατανυκτικὴ Ἀκολουθία τῶν Ἁγίων καὶ Σωτηρίων Παθῶν καὶ ἡ Σταύρωσις τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, μέσα σε ατμόσφαιρα βαθιᾶς συγκινήσεως καὶ προσευχῆς.
Ευλαβική αναφορά και πνευματική συμπόρευση στην «τελική ευθεία και λύση» του Θείου
Δράματος, τη Σταύρωση του Χριστού. «Σήμερον κρεμάται επί ξύλου». Με διακριτική
παράθεση κειμένων από το κατά Λουκά Ευαγγέλιο-κ. 22,1κε-και την υπέροχη, όσο
και συγκλονιστική υμνογραφία της Μεγάλης Ακολουθίας των Παθών-Μ. Πέμπτη
εσπέρας, όρθρος Μ. Παρασκευής.
«Ότε οι ένδοξοι Μαθηταί εν τω νιπτήρι του Δείπνου εφωτίζοντο, τότε Ιούδας ο δυσσεβής φιλαργυρίας νοσήσας εσκοτίζετο». Το εισαγωγικό τροπάριο της Ακολουθίας, όπου και ο τραγικός αίτιος της προδοσίας, σε όχι τυχαία αντιθετική καταγραφή-«Ότε … τότε». Βράδυ, και όλοι οι Μαθητές στο Τραπέζι κι ακούν την εκ βαθέων εισαγωγική προσφώνηση του Χριστού, κατά πάντα σημαδιακή. «Πάρα πολύ κι από καιρό το είχα επιθυμήσει αυτό, να κάνω μαζί σας το τελευταίο Πασχαλινό Τραπέζι». Γνωρίζει, βέβαια, τα πάντα, μα για την ώρα δεν προχωρεί. Το σχέδιο είναι να κλείσει τον ιστορικό κύκλο του εβραϊκού Πάσχα, και να καθιερώσει το νέο, «της Καινής Διαθήκης», με τη δική του αιμάτινη καταβολή ! Της «Νέας Συμφωνίας» του Θεού με τους ανθρώπους, και ιδού. Παίρνει ένα ποτήρι κρασί, κάνει τη γνωστή Ευχαριστήρια προσευχή, τους το δίνει, και λέει τα εξής. «Πάρτε το και μοιραστείτε το μεταξύ σας. Σας λέω όμως ότι, ποτέ πια δε θα πιώ απ’ αυτό τον καρπό του αμπελιού, ώσπου ’ρθει η βασιλεία του Θεού». Τέλος.
Όταν η έλλειψη γεννάει ελπίδα
Μητροπολίτης Σιγκαπούρης και Νοτίου Ασίας,
Κωνσταντίνου
Η Μεγάλη Εβδομάδα δεν είναι μια θρησκευτική
«υποχρέωση» πριν από το Πάσχα ούτε ένα συγκινησιακό διάλειμμα από την
καθημερινότητα. Είναι η καρδιά της ορθόδοξης εμπειρίας, γιατί αγγίζει το πιο
βαθύ ανθρώπινο ερώτημα. Τι νόημα άραγε έχει ο πόνος, η αδικία, η μοναξιά;
Η Εκκλησία αυτές τις ημέρες δεν ωραιοποιεί την
πραγματικότητα. Μιλά για προδοσία, εγκατάλειψη, φόβο, άδικη καταδίκη. Ο Χριστός
δεν εμφανίζεται ως ισχυρός ηγέτης που επιβάλλεται. Στέκεται μόνος, αδύναμος,
εκτεθειμένος. Και όμως, ακριβώς εκεί η θεολογία της Ορθοδοξίας βλέπει την
αληθινή δόξα στην αγάπη που δεν υποχωρεί, ακόμη και όταν όλα καταρρέουν.
Για τον σύγχρονο άνθρωπο που βιώνει ψυχική πίεση, οικονομική δυσχέρεια και ανασφάλεια για το αύριο, αυτό το μήνυμα δεν είναι αφηρημένο. Είναι βαθιά υπαρξιακό. Η Γεθσημανή δεν είναι απλώς μια βιβλική σκηνή. Είναι η εμπειρία της αγωνίας που όλοι έχουμε γευτεί. Η Μεγάλη Παρασκευή δεν είναι τελετουργικό πένθος. Είναι η αναγνώριση ότι η ζωή συχνά μοιάζει άδικη. Σε μια κοινωνία όπου η αξία του ανθρώπου μετριέται με αποδόσεις και επιτυχίες, η Μεγάλη Εβδομάδα ανατρέπει τα δεδομένα. Δεν υμνεί την αποτελεσματικότητα αλλά την αυτοπροσφορά. Δεν δοξάζει την επιτυχία αλλά τη συνέπεια στην αγάπη. Δείχνει ότι η αδυναμία δεν είναι ταυτότητα ούτε ντροπή. Ότι η πτώση δεν είναι το τέλος.
Η Ακολουθία των Παθών περιέχει ύμνους
μισαλλοδοξίας και εκδικήσεως;
Μητροπολίτης
Χονγκ Κονγκ Νεκτάριος
Η Ακολουθία των Παθών (ο Όρθρος της Αγίας και
Μεγάλης Παρασκευής, ο οποίος συνήθως τελείται το βράδυ της Μεγάλης Πέμπτης)
αποτελεί ένα από τα πιο ωραία και θεολογικά υμνογραφικά κείμενα της Ορθόδοξης
Εκκλησίας. Οι ύμνοι της Ακολουθίας δεν γράφτηκαν για να καλλιεργήσουν μίσος ή
εκδίκηση, ούτε για να «ενοχοποιήσουν» έναν λαό ως συλλογικό υποκείμενο.
Αντίθετα, είναι εκκλησιαστική ερμηνεία του μυστηρίου του Σταυρού: αποκαλύπτουν
μαζί δύο αλήθειες, την άβυσσο της θείας αγάπης και την τραγωδία της ανθρώπινης πτώσης,
όπως αυτή εκφράζεται μέσα από την απόρριψη του Δικαίου.
Στην Ορθόδοξη υμνογραφία, οι εκφράσεις που αναφέρονται σε «Ιουδαίους» ή σε εκείνους που καταδίκασαν τον Χριστό λειτουργούν κυρίως θεολογικά και τυπολογικά: δείχνουν την αντίσταση του πεσμένου ανθρώπου στο φως του Θεού, το παράδοξο ότι ο Ευεργέτης απορρίπτεται από τους ευεργετημένους, και το σκοτάδι της αμαρτίας που μπορεί να κατοικήσει σε κάθε καρδιά. Η Εκκλησία δεν ψάλλει εναντίον κάποιων άλλων· ψάλλει για τη σωτηρία όλων, και ταυτόχρονα για τις δικές μας αρνήσεις και προδοσίες εναντίον του Χριστού. Γι’ αυτό και οι ύμνοι εναλλάσσουν διαρκώς την ιστορική αφήγηση με την προσωπική αυτομεμψία και τη μετάνοια: δεν προσπαθούμε να ανακαλύψουμε «ενόχους», αλλά με ιερό δέος βρισκόμαστε ενώπιον του Χριστού ο οποίος πάσχει «δι’ ἐμέ».
Όρθρος Αγίας και Μεγάλης Παρασκευής: Δώδεκα Ευαγγελικά Αναγνώσματα
Μητροπολίτης Χονγκ Κονγκ Νεκτάριος
Τα Δώδεκα Ευαγγελικά Αναγνώσματα του Όρθρου της
Αγίας και Μεγάλης Παρασκευής συγκροτούν μία ενιαία λειτουργική αφήγηση: δεν
ακούμε απλώς ιστορικά γεγονότα, αλλά εισερχόμαστε μυστηριακά στο Πάθος του
Χριστού, εκεί όπου αποκαλύπτεται ο τρόπος που ο Θεός σώζει τον άνθρωπο. Η
Ορθόδοξη Εκκλησία βλέπει στο Πάθος την εκούσια κένωση του Υιού, την τέλεια
υπακοή Του στον Πατέρα, και τη νίκη της αγάπης πάνω στη βία, την αμαρτία και
τον θάνατο.
Το πρώτο Ανάγνωσμα, το λεγόμενο «Ευαγγέλιο της Διαθήκης» (Ιω. 13:31–38· 14–18:1), είναι ο θεολογικός πυρήνας: στον Μυστικό Δείπνο ο Χριστός παραδίδει τον εαυτό Του, αλλά ταυτόχρονα παραδίδει την εντολή της αγάπης και την υπόσχεση της κοινωνίας με τον Θεό. Η «δόξα» που αναφέρει ο Ιωάννης δεν είναι κοσμική επιτυχία· είναι η φανέρωση της θείας αγάπης που φτάνει «έως τέλους». Ο Χριστός προετοιμάζει τους μαθητές για δυσκολίες και διωγμούς, όμως τους δίνει τον Παράκλητο, δηλαδή την παρουσία του Αγίου Πνεύματος, ώστε η Εκκλησία να ζει όχι από ανθρώπινη δύναμη, αλλά από τη χάρη. Η πορεία προς τη Γεθσημανή δείχνει ότι η θυσία δεν είναι αναπόφευκτο ατύχημα της ιστορίας, αλλά ελεύθερη προσφορά.
Η «Καθέδρα του Μωϋσή»
Μητροπολίτης Χονγκ Κονγκ Νεκτάριος
Στο ευαγγελικό ανάγνωσμα του Όρθρου της Μεγάλης
Τρίτης (Ματθ. 23) ακούμε τον Ιησού να αναφέρεται στη «Μωσέως καθέδρα», μια
έκφραση που συνδέεται με την αυθεντία των Διδασκάλων του Νόμου και συγχρόνως
γίνεται αφορμή για έντονη κριτική της υποκρισίας όσων διδάσκουν χωρίς να
πράττουν τα σωστά.
Τότε ὁ Ἰησοῦς ἐλάλησε τοῖς ὄχλοις καὶ τοῖς μαθηταῖς
αὐτοῦ λέγων· ἐπὶ τῆς Μωσέως καθέδρας ἐκάθισαν οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι.
πάντα οὖν ὅσα ἐὰν εἴπωσιν ὑμῖν τηρεῖν, τηρεῖτε καὶ ποιεῖτε, κατὰ δὲ τὰ ἔργα αὐτῶν
μὴ ποιεῖτε· λέγουσι γάρ, καὶ οὐ ποιοῦσι. (Ματθ. 23, 1–3)
Το κείμενο διακρίνει ρητά το κύρος της διδαχής από
την ηθική κατάσταση των διδασκάλων: η αυθεντία που αποδίδεται στον Νόμο δεν
ταυτίζεται με την αξιοπιστία της προσωπικής τους πράξης.
Kursia, kise ή καθέδρα;
ΠΡΙΝ ΤΟΝ ΜΥΣΤΙΚΟ ΔΕΙΠΝΟ,
ὁ Χριστὸς πλένει τὰ πόδια ὅλων των μαθητῶν Του καὶ
τὰ σπογγίζει. Ο Χρυσόστομος μάς λέει ότι προηγήθηκε η νίψη των ποδιών του
Ιούδα. Τοὺς δείχνει κατόπιν τὴν Εὐχαριστιακὴ Τράπεζα καὶ τοὺς προσκαλεῖ νὰ Τὸν
κοινωνήσουν. Ἀπολαμβάνουν ξενίας (φιλοξενίας) Δεσπότου καὶ μετέχουν ἀθανασίας
στὸ Ὑπερῶο ποὺ μᾶς καλεῖ σὲ ἀνύψωση τοῦ νοῦ μας (ταῖς ὑψηλαῖς φρεσί).
"Πίσω ἀπὸ κάθε Ἱερέα Πνευματικὸ ἐπαναλαμβάνεται
ἡ πρόσκληση τοῦ Χριστοῦ σὲ ὅσους ὄντως θέλουν νὰ λάβουν τὴν ἀθάνατη τροφὴ ποὺ
καθαρίζει τὶς ψυχές μας ποὺ βρωμᾶνε πιὸ πολὺ ἀπὸ τὰ πόδια μας", ἔλεγε ὁ
μακαριστὸς Σιατίστης κυρὸς Παῦλος.
π. Εφραὶμ Τριανταφυλλόπουλος
Όρθρος Αγίας και Μεγάλης Πέμπτης: Λουκάς 22:1–39
Μητροπολίτης Χονγκ Κονγκ Νεκτάριος
Η περικοπή Λουκά 22:1–39, που αναγιγνώσκεται στον
Όρθρο της Αγίας και Μεγάλης Πέμπτης, μας εισάγει πρωτίστως στο Μυστήριο της
Θείας Ευχαριστίας: στη νύχτα όπου ο Κύριος παραδίδει στην Εκκλησία την Καινή
Διαθήκη σφραγισμένη με το Αίμα Του, ως αληθινή κοινωνία ζωής. Ο ευαγγελιστής
θέτει το πλαίσιο: «Ἤγγιζε δὲ ἡ ἑορτὴ τῶν ἀζύμων ἡ λεγομένη πάσχα» (Λκ 22:1). Το
Πάσχα της Παλαιάς Διαθήκης, μνήμη απελευθέρωσης από την Αίγυπτο, γίνεται τώρα
προτύπωση της αληθινής εξόδου: της λύτρωσης από την αμαρτία και τον θάνατο,
μέσω της Σταυρικής θυσίας του Χριστού.
Η προδοσία του Ιούδα δεν παρουσιάζεται ως απλό ιστορικό επεισόδιο, αλλά ως τραγική μαρτυρία ότι ο άνθρωπος μπορεί να συνυπάρχει με το φως και όμως να επιλέγει το σκότος. Η παρατήρηση ότι «Εἰσῆλθε δὲ ὁ σατανᾶς εἰς ᾿Ιούδαν» (Λκ 22:3) δεν αναιρεί την ευθύνη του, ούτε μετατρέπει την πράξη σε μοιραίο μηχανισμό. Στην Ορθόδοξη θεολογία ο πονηρός δεν «αναγκάζει», αλλά πειράζει, προτείνει, εκμεταλλεύεται ρωγμές της καρδιάς. Ο Ιούδας συνεργεί, παραδίδοντας τον Διδάσκαλο σε «καιρὸν εὔθετον» (Λκ 22:6). Η ελευθερία του ανθρώπου στέκεται εδώ τρομακτικά ιερή: μπορεί να γίνει αγιότητα ή δαιμονισμός.
Θεσσαλονίκη: Συνθήματα και ύβρεις σε ναό – Το Τμήμα Θεολογίας του ΑΠΘ «αδειάζει» τους διαδηλωτές
Σφοδρή καταδίκη από το Τμήμα Θεολογίας ΑΠΘ Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης για τα επεισόδια στους Δώδεκα Αποστόλους.
«Έλλειψη εκκλησιαστικού ήθους και εκφράσεις μίσους».
Με μια σκληρή ανακοίνωση, το Τμήμα Θεολογίας του
ΑΠΘ παίρνει σαφείς αποστάσεις από τα θλιβερά επεισόδια που σημειώθηκαν την
περασμένη Παρασκευή στον Ιερό Ναό των Δώδεκα Αποστόλων στη Θεσσαλονίκη. Κατά τη
διάρκεια μουσικής εκδήλωσης στο πλαίσιο της «Λατρευτικής Εβδομάδας», ομάδα
ατόμων εισέβαλε στον ναό, μετατρέποντας τη μυσταγωγική ατμόσφαιρα σε πεδίο
έντασης με συνθήματα οπαδικής έμπνευσης και βαρύτατες ύβρεις.
«Αυτοί δεν εκφράζουν τη χριστιανική πίστη»
Οι ακαδημαϊκοί του ΑΠΘ υπογραμμίζουν ότι τέτοιες ενέργειες δείχνουν πλήρη έλλειψη εκκλησιαστικού ήθους και σκανδαλίζουν τους πολίτες που αναζητούν λόγο ενότητας και συμφιλίωσης. Στην ανακοίνωσή τους, «φωτογραφίζουν» μια ομάδα «πιστών» που, εμφορούμενοι από την εσφαλμένη πεποίθηση περί «βεβήλωσης» των ναών από καλλιτεχνικά δρώμενα, αμαύρωσαν τις εκδηλώσεις με εκφράσεις εμπάθειας.
Την αγία και μεγάλη Πέμπτη οι θείοι Πατέρες μάς
παρέδωσαν να εορτάζουμε τέσσερα γεγονότα, τα οποία παρέλαβαν από τους θείους
αποστόλους και από τα ιερά Ευαγγέλια: τον ιερό νιπτήρα, τον μυστικό δείπνο
(δηλαδή την παράδοση των φρικτών μυστηρίων), την υπερφυή προσευχή του Κυρίου
και τέλος την προδοσία.
Επειδή το εβραϊκό Πάσχα –ο αμνός– έμελλε να θυσιαστεί την Παρασκευή, και την προτύπωση έπρεπε να την ακολουθήσει η αλήθεια, δηλαδή σε αυτό να θυσιαστεί και το αληθινό Πάσχα μας, ο Χριστός, γι’ αυτό ο Κύριος πρόλαβε και έκανε το Πάσχα με τους μαθητές του το βράδυ της Πέμπτης. Διότι αυτό και όλη η Παρασκευή λογίζεται από τους Εβραίους ένα, έτσι δηλαδή μετρούν αυτοί το νυχθήμερο.
Νύκτα στή Γεσθημανῆ
ὑπό Ἀρχιμ. Βασιλείου Μπακογιάννη
Ὁ Ἰούδας εἶχε ἤδη καταφθάσει στόν κῆπο τῆς
Γεσθημανῆ, μέ ὄχλο, στρατό, ἀστυνομία, ἐφοδιασμένους μέ λαμπάδες ὅπλα, ρόπαλα
καί μαχαίρια γιά νά συλλάβουν ἕναν ἄοπλο ἀκίνδυνο, ἀθῶο ἄνθρωπο! (Μκ.14:43)
«Γιατί κοιμᾶστε; Σηκωθεῖτε!», εἶπε ὁ Χριστός στούς μαθητές Του. «Νά
τούς ἐπιτεθοῦμε μέ τό μαχαίρι;!», (Λκ.22:49) ρώτησαν τό Χριστό· καί
ὁ Πέτρος ἅρπαξε τό μαχαίρι, καί ἐπιτέθηκε στό Μάλχο, ἐκπρόσωπο τοῦ Ἀρχιερέα
Καϊάφα. Ἡ μαχαιριά δέν ἔπεσε οὔτε στήν κοιλιά, οὔτε στό στῆθος, οὔτε
στο λαιμό, ἀλλά ἔκοψε τό μισό (!) αὐτί τοῦ Μάλχου! (Ἰω.
18:10). Ἦταν χέρι Θεοῦ! Σκεφθεῖτε τήν ἀντίδραση τοῦ ὄχλου, ἄν ὁ Πέτρος ἔσφαζε
τό Μάλχο! Καί τό κομμένο αὐτί κρεμόταν· καί ὁ Κύριος τό συγκόλλησε
(Λκ.22:51) Καί τό κεφάλι τοῦ Μάλχου νά ἔκοβε ὁ Πέτρος, ὁ Κύριος θά τό
κολλοῦσε στό λαιμό τοῦ Μάλχου, καί θά ζωντάνευε ὁ Μάλχος.
Τό ἄλλο; Ὅταν ἐπιτίθεσαι στόν ἄλλο μέ μαχαίρι, καί τοῦ κόβεις ἔστω τό μισό αὐτί, ὁ ἄλλος ἐξαγριώνετα, ὁρμάει πάνω σου καί σέ ξεσχίζει. Ἐδῶ οὔτε ὁ Μάλχος ἀντέδρασε, οὔτε οἱ ὄχλοι, οὔτε ἔστω οἱ ὀπαδοί τοῦ Ἀρχιερέα Καϊάφα! Ἦταν καί πάλι χέρι Θεοῦ!
.jpg)
.jpg){kind=link}