Ἡ ὑποδοχή τοῦ Χριστοῦ τότε καί σήμερα - π. Γρηγορίου Μουσουρούλη

Κυριακή τῶν Βαῒων

Λόγος εἰς τό Εὐαγγέλιον

Ἡ ὑποδοχή τοῦ Χριστοῦ τότε καί σήμερα

Τοῦ μακαριστοῦ

Ἀρχιμανδρίτου π. Γρηγορίου Μουσουρούλη

Ἀρχιγραμματέως  Ἱεράς Συνόδου

τῆς Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου

« Ὠσαννά, εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου» (Ἰωάν. ιβ΄13)

            Ἕξη μέρες πρίν τό ἑβραϊκό πάσχα τά Ἱερο­σόλυμα ζοῦν στιγμές μοναδικές. Ἑκατομμύρια κό­σμος βγαίνει στούς δρόμους μέ τά κλαδιά τῶν βαῒων στά χέρια καί φωνάζει μέ ὅλη του τή δύναμη: "Εὐλογημένος καί δοξασμένος νά εἶναι αὐτός πού ἔρχεται ἀπεσταλμένος ἀπό τόν Κύριο ὡς ἀντιπρόσωπός του". Ποτέ ἄλλοτε ἡ πόλη τοῦ Δαυῒδ δέν εἶχε γνωρίσει τόσο μεγάλη σέ ὄγκο καί μοναδική σέ μεγαλοπρέπεια ὑποδοχή. Τί τραγικό ὅμως! Μέσα σ' αὐτά τά ἑκατομμύρια-περίπου τρία τά ὐπολογίζουν οἱ ἱστορικοί- τοῦ λαοῦ ὑπῆρ­χαν καί μερικές δεκάδες ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖ­οι ἔ­μεναν ἀσυγκίνητοι ἀπό τίς πηγαῖες ἐκδη­λώσεις τοῦ λαοῦ καί ὄχι μόνο δέν χαίρονταν, ἀλλά μέ τό δηλητήριο τοῦ φθόνου στήν καρδιά μεθόδευαν τήν καταδίκη τοῦ ἐρχόμενου Βασιλιά ἀπό τόν ἴδιο τόν λαό ὁ ὁποῖος τώρα τόν ἐπευφη­μοῦσε. Ὁ Χριστός μας ὅμως βλέπει πίσω ἀπό τή ση­μερινή δόξα τήν αὐριανή ἐγκατάλειψη καί ἀκούει μετά τά "Ὡσαννά"  τά "ἆρον, ἆρον σταύρωσον αὐ­τόν". Κι ἔτσι ἡ ἡμέρα τῶν Βαῒων ἀπό πανηγυρική καί θριαμβευτική γίνεται μιά τραγική ἡμέρα. Θά ἐπι­χειρήσουμε λοιπόν σήμερα νά μελετήσουμε τά πρόσωπα πού παίρνουν μέρος σ' αὐτήν, ὥστε στή συνέχεια νά διευκρινίσουμε τή δι­κή μας θέση στό ἴδιο γεγονός τῆς Βαϊ­φό­ρου.

*******

«Ὠσαννά, εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου»

            Ἡ προσεκτική ἀκρόαση τοῦ εὐαγγελικοῦ ἀναγνώσματος τῆς Θείας Λειτουργίας, ὁπωσδή­ποτε μᾶς ἐβοήθησε νά ἐντοπίσουμε τά πρόσωπα πού διαδραμάτισαν κάποιο ρόλο στό ὅλο σκηνικό τῆς ἡμέρας τῶν Βαῒων. Τά πρόσωπα αὐτά εἶναι ὁ λαός, οἱ Φαρισαῖοι, οἱ Ἀπόστολοι, τά παιδιά καί ὁ Χριστός.

            Ὁ Λαός βλέποντας στό πρόσωπο τοῦ Χριστοῦ τόν Μεσσία τοῦ ἔθνους του, ὁ ὁποῖος θά ἀναστήσει τό γένος τοῦ Ἰσραήλ καί θά ἀποκατα­στήσει τή βασιλεία τοῦ Δαυῒδ, τόν ὑποδέχεται "μετά βαῒων καί κλάδων". Στρώνει τά καλύτερα φορέματα στό δρόμο ἀπ' ὅπου θά περνοῦσε ὁ Ἰησοῦς, παίρνει στά χέρια τά κλαδιά τῶν φοινί­κων καί μέ φρενίτιδα ἐνθουσιασμοῦ ζητωκραυ­γάζει: "Ὡσαννά τῷ υἱῷ Δαυῒδ         … ὡσαννά ἐν τοῖς ὑψίστοις". Ἡ εἴδηση γιά τήν ἀνάσταση τοῦ Λαζά­ρου ἀναζωογόνησε τίς ἐλπίδες αὐτοῦ τοῦ λαοῦ. Ζωντάνεψε μέσα του παλιά μεγαλεῖα καί δόξες. Ἔτσι, δυστυχῶς, περίμεναν τόν Μεσσία οἱ Ἑβραῖ­οι. Τόν ἤθελαν ἰσχυρό, ἄρχοντα πού θά κάμνει θαύματα καί θά εἶναι ἱκανός νά συντρίψει τή ρωμαϊκή ἐξουσία πού ἀποδεικνυόταν τυραννική. Ὁ λαός σαφῶς εἶχε παρανοήσει τήν ἰδιότητα τοῦ Χριστοῦ. Γι' αὐτό μόλις διαπίστωσε ὅτι ὁ Χριστός δέν  ἦταν αὐτός πού νόμιζε δέν δίστασε τόν ἐν­θουσιασμό του νά τόν μετατρέψει σέ ὀργή καί ἀγανάκτηση. Καί "οἱ μετά κλάδων ὑμνήσαντες πρότερον", αὐτοί πού προηγουμένως τόν εἶχαν ὑμνήσει μέ τά κλαδιά τῶν φοινίκων στά χέρια,  "μετά ξύλων συνέλαβον ὕστερον οἱ ἀγνώμονες Χριστοῦ", μετά ἀπό λίγο τόν συνέλαβαν μέ ξύλα στά χέρια, ἀποδεικνυόμενοι μέ τόν τρόπο αὐτό ἀχάριστοι ἐνώπιον τοῦ Χριστοῦ.

            Κοντά στό λαό εἶναι καί οἱ Γραμματεῖς καί οἱ Φαρισαῖοι. Αὐτοί δέν χαίρονται μαζί μέ τόν λαό. Αὐτοί μπροστά στό θέαμα πού παρουσίασεν ἡ πόλη, μπροστά στή λαοθάλασσα πού ξεχύθηκε στούς δρόμους καί φώναζε τά "ὡσαννά", τρομο­κρατήθηκαν. Αὐτοί τώρα εἶναι γεμάτοι ταραχή, τρέμουν τήν ἐπιρροή τοῦ Χριστοῦ πάνω στόν ἁπλό λαό. Ἀνακατεμένοι μέ τό πλῆθος κάμνουν τίς δικές τους ὁμάδες καί συζητοῦν: "θεωρεῖτε ὅτι οὐκ ὠφελεῖτε οὐδέν; ἴδε ὁ κόσμος ὀπίσω αὐτοῦ ἀπῆλθε" ( Ἰω. ιβ΄19). Βλέπετε ὅτι δέν κερδίζετε τίποτε μέ τό νά περιμένετε καί νά ἀναβάλλετε τή σύλληψή του; Νά τώρα, ὅλος ὁ λαός ἐγκατέλει­ψεν ἐμᾶς καί ἀκολούθησε αὐτόν. Οἱ ἄνθρωποι τῆς ἄρχουσας θρησκευτικῆς τάξης τοῦ Ἰσραήλ ἀκολουθοῦν τόν Χριστό καί τόν κατασκοπεύουν. Ὅταν μάλιστα ἔφθασαν νά δοῦν μέσα στό ναό τά παιδιά νά μή σταματοῦν τίς ζητωκραυγές, κα΄'ι καθώς βλέπουν μέ τά ἴδια τους τά μάτια τά πολ­λά θαύματα πού ἔκαμνε καί ἐκείνη τήν ὥρα ὁ Χριστός σέ χωλούς καί τυφλούς, δέν μποροῦν νά συγκρατήσουν τόν θυμό τους. Ἄγρια, φουρτουνι­ασμένη θάλασσα οἱ καρδιές τῶν Γραμματέων καί Φαρισαίων. Μάλιστα "οἱ ἀρχιερεῖς καί οἱ γραμμα­τεῖς ἰδόντες τά θαυμάσια ἅ ἐποίησε καί τούς παῖδας κράζοντας… ἠγανάκτησαν" (Ματθ.κα΄16).

            Μέσα σ' αὐτή τήν κατάσταση τῆς ψυχικῆς ἀναστάτωσης πού σκοτίζει τό νοῦ τους κατα­στρώνουν τό σχέδιο τῆς σύλληψης τοῦ Ἰησοῦ. Κατορθώνουν μέσα σέ μικρό χρονικό διάστημα νά μεταστρέψουν τήν κοίτη αὐτοῦ τοῦ λαϊκοῦ ἐνθουσιασμοῦ σέ ἀβυσσαλέο μίσος καί μανία ἐναντίον τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ. Αὐτοί εἶναι οἱ ἰσχυροί τῆς γῆς, πού καθώς βλέπουν τά συμφέροντά τους νά θίγονται, μέ τρόπους δημαγωγικούς, ἐκμεταλ­λευόμενοι τήν ἀφέλεια τοῦ ἁπλοῦ λαοῦ παίζουν παιγχνίδι στήν πλάτη του καί περνοῦν τό σχέδιό τους.

            Τρίτοι στή σειρά εἶναι οἱ Ἀπόστολοι. Αὐτοί τά ἔχουν χαμένα. Βλέπουν καί δέν κατανοοῦν, δέν καταλαβαίνουν τί γίνεται. Χαίρονται μαζί μέ τόν ἀπλό λαό ἀλλά στό βάθος δέν ξέρουν γιατί χαίρονται καί γιατί ζητωκραυγάζουν κι αὐτοί μαζί του. Τό λέγει σαφῶς ὁ εὐαγγελιστής: Τά προφη­τικά λόγια τοῦ Ζαχαρία πού ἀναφέρονται στή θριαμβευτική εἴσοδο τοῦ Ἰησοῦ στά Ἱεροσόλυμα δέν τά κατάλαβαν οἱ μαθητές του ἀπό τήν ἀρχή, ἀλλά μετά τήν Ἀνάσταση καί τήν Ἀνάληψή του στούς οὐρανούς (Ἰωάν. ιβ΄16). Ἑβραῖοι κι αὐτοί κομμάτι τοῦ ἴδιου λαοῦ ἔχουν κι αὐτοί τό ἴδιο ὅραμα τοῦ Μεσσία. Καθώς τόν βλέπουν ὅμως νά εἰσέρχεται στήν πόλη ταπεινά, σιωπηλά, ἁπλά, χωρίς νά ἀνταποκρίνεται στίς ἐπευφημίες τοῦ λαοῦ μπρεδεύονται. Προηγουμένως εἶχαν ἀκούσει ἀπό τό στόμα του γιά τό Πάθος του καί τώρα βλέπουν τό μεγαλεῖο του. Τί γίνεται, τί συμβαίνει; Ἀνεξήγητα καί ἀκατανόητα τά ὅσα βλέπουν καί ἀκοῦνε.

            Στήν ὑποδοχή τοῦ Ἰησοῦ παίρνουν μέρος καί τά παιδιά. Τά ἀθῶα αὐτά πλάσματα ψάλλουν ὕμνους δοξολογητικούς στόν εἰσερχόμενο στήν πόλη βασιλιά. Αἰῶνες πρίν  ὁ Προφήτης τό εἶχε ἀ­ναγγείλει: "ἐκ στόματος νηπίων καί θηλαζόντων κατηρτίσω αἶνον (Ψαλμ. η΄3). Μέ πόση ἁπλό­τη­τα τά ἄκακα ἐκεῖνα πλάσματα ἀνεβοκατεβαί­νουν στά δένδρα, κόβουν κλαδιά, τά στρώνουν στό δρόμο καί ζητωκραυγάζουν! Καί ὁ Χριστός δέχε­ται τόν ὕμνο τῶν παιδιῶν, γιατί εἶναι εἰλι­κρινής καί ἄδολος.

            Τέλος ὁ Χριστός! Ὁ Χριστός εἰσέρχεται στήν πόλη σιωπηλός καί "πραῢς". Μπροστά σ' ὅλη αὐτή τήν ἔκρηξη τοῦ ἐνθουσιασμοῦ τοῦ λαοῦ λυπᾶτει. Βλέπει μπροστά του τό Πάθος καί τόν Σταυρό. Βλέπει τήν ἀπότομη μεταβολή τοῦ λαοῦ πού θά συντελεσθεῖ μετά ἀπό λίγο. Βλέπει τήν καταστροφή τῆς πόλεως ἀπό τά ρωμαϊκά στρατεύματα μετά ἀπό λίγες δεκαετίες, βλέπει τούς φόνους καί τά ἐγκλήματα πού θά ἔλθουν ὡς ἄμεση συνέπεια αὐτῆς τῆς ἄθλιας συμπεριφορᾶς τῶν ἀρχόντων καί τοῦ λαοῦ. Στιγμές συγκλονι­στικές. Ὁ λαός ζητωκραυγάζει, οἱ μαθητές ὑ­μνοῦν καί δοξάζουν, τά παιδιά ἐπευφημοῦν. Ὁ Ἰησοῦς ὅμως "ὡς ἤγγισεν ἰδών τήν πόλιν ἔκλαυ­σεν ἐπ' αὐτῇ"( Λουκ. ιθ΄41).

*******

Ἡ εἴσοδος τοῦ Χριστοῦ στά  Ἱεροσόλυμα γιά τήν Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ δέν εἶναι ἡ ἀνά­μνηση ἑνός γγεγονότος, τό ὁποῖο συνέβη κάποτε κι ἀπό ὑποχρέωση τό ἐνθυμούμεθα. Εἶναι ἐπανά­ληψη τοῦ ἴδιου γεγονότος μέσα στά χρονικά πλαίσια τοῦ παρόντος. Ὁ Χριστός ἔρχεται κάθε φορά πού τελεῖται ἡ Θεία Λειτουργία. Ἔρχεται πάλι νά σταυρωθεῖ καί νά ἀναστηθεῖ. Ἔρχεται γιά νά ἐπαναλάβει τό μυστήριο τῆς θείας φιλανθρω­πίας του. Μέσα σέ κάθε Θεία Λειτουργία συνεχίζει τό ἔργο τῆς σωτηρίας μας. Ἰδιαίτερα ὅμως τίς ἡμέρες αὐτές τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδας καλούμα­στε νά συμπορευθοῦμε μαζί του καί νά συσταυ­ρωθοῦμε, νά ζήσουμε τήν πορεία τοῦ Χριστοῦ στό Πάθος καί τήν Ἀνάσταση.

Πῶς τοποθετούμαστε ὅμως ἀπέναντι στά γεγονότα, ἀδελφοί μου; Ὅπως τότε ἔτσι καί σή­μερα ὑπάρχουν ἄνθρωποι πού τηροῦν ἀρνητική στάση ἀπέναντι στό Χριστό. Καί σήμερα ὑπάρχει ὁ λαός "ὁ πλεῖστος ὄχλος" ὅπως τόν χαρακτηρίζει ὁ ὑμνογράφος τῶν ἡμερῶν. Πρόκειται γιά τούς ἀνθρώπους πού εἶναι χριστιανοί ἐπειδή βρέθηκαν ἔτσι. Ὑπάρχουν ἄνθρωποι πού δέν θέλουν νά ἐμβαθύνουν στά Μυστήρια τοῦ Θεοῦ. Θά πᾶνε στήν Ἐκκλησία, θά σθυνοδεύσουν τόν μέ τήν λαμπάδα στό χέρι καί θά ψάλουν τό "Χριστός ἀνέστη". Τήν ἴδια ὥρα ὅμως χωρίς καμμιά δυσκο­λία παρασυρόμενοι ἀπό ἀνθρώπους ἀντίθετους πρός τήν ἀλήθεια τοῦ Χριστοῦ, μποροῦν μέ ἐλαφριά τή συνείδηση νά κατηγορήσουν τήν Ἐκκλησία. Εἶναι καί ἄλλοι πού βάζουν τόν ἐαυτό τους στή θέση τῶν Γραμματέων καί Φαρισαίων

*****

«Ὠσαννά, εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου»