Πληγώνει καί διχάζει - π. Γρηγόριος Μουσουρούλης

Λόγος εἰς τόν Ἀπόστολον

Πληγώνει καί διχάζει

« Οὐκ ἔστι προσωποληψία παρά τῷ Θεῷ» (Ρωμ. β´11)

˜˜˜˜˜˜˜˜

« Οὐ γάρ ἔστι προσωποληψία παρά τῷ Θεῷ»

****

        Ὁ Θεός δέν χαρίζεται σέ πρόσωπα. Τά λόγια αὐτά τοῦ Ἀποστόλου Παύλου ἀπομακρύνουν ἀπό τήν ψυχή μας κάθε ἀνησυχία σχε-τικά μέ τήν τελική κρίση τοῦ κόσμου. Μᾶς βεβαι-ώνουν ὅτι ἐφ᾽ὅσον ὁ Θεός εἶναι ἀπροσωπόληπτος καί ἡ κρίση του θά εἶναι δίκαιη καί ἀμερόληπτη. Κάθε ἄνθρωπο θά τόν κρίνει καί θά τόν ἀμείψει  σύμφωνα μέ τά ἔργα του.

Οἱ ἄνθρωποι τῆς πίστεως, τῆς ἀρετῆς  καί τῆς ἁγιότητας θά ἀπολαύσουν τή δόξα, τήν τιμή καί τήν εἰρήνη στά φωτόλουστα παλάτια τοῦ οὐρανοῦ. Ἀντίθετα οἱ ἄνθρωποι πού ἔζησαν συν-τροφιά μέ τό κακό,  οἱ ἄνθρωποι πού δούλεψαν στήν ἁμαρτία καί ἔφυγαν ἀμετανόητοι ἀπό τόν κόσμο αὐτό, θά ἔχουν ὡς μισθό τήν θλίψη, τή στενοχώρια, τήν αἰώνια καταδίκη, τήν Κόλαση.

Αὐτό τό ἀπροσωπόληπτο τοῦ Ἁγίου Θεοῦ ὁπωσδήποτε μᾶς φοβίζει. Ἀλλά καί μᾶς δίδει τήν εὐκαιρία νά ἐξετάσουμε τόν ἑαυτό μας. Νά δοῦμε  πῶς ἐμεῖς διακείμεθα ἀπέναντι στούς συνανθρώ-πους μας. Πόσο ἀμερόληπτοι καί ἀπροσωπό-ληπτοι εἴμαστε.  Ἄς δοῦμε ὅμως τό θέμα μέ περισσότερη προχοσή.

****

«Οὐ γάρ ἔστι προσωποληψία παρά τῷ Θεῷ»

        Προσωποληψία, ὅπως τό λέγει ἡ ἴδια ἡ λέξη, εἶναι τό νά χαρίζεται κανείς σέ πρόσωπα, ἀποβλέ­ποντας σέ σκοπούς ἰδιοτελεῖς. Αὐτή ἀκριβῶς ἡ ἐσωτρική του διάθεση τόν κάμνει νά ξεχωρίζει τούς ἀνθρώπους. Ἄλλους τούς προσέχει καί τούς εὐνοεῖ καί ἄλλους τούς περιφρονεῖ καί τούς ἀπορρίπτει. Μερικούς τούς προτιμᾶ, τούς περιποιεῖται καί τούς εὐεργετεῖ μέ κίνητρο τό προσωπικό του συμφέρον καί ἄλλους τούς ὑποτιμᾶ καί τούς ἀγνοεῖ.

Ἄν δηλαδή ἕνα πρόσωπο διαθέτει πλοῦτο, ἔχει  κάποιο ἀξίωμα ἤ κατέχει ἐξέχουσα θέση καί μπορεῖ σέ δεδομένη στιγμή νά ἐξυπηρετήσει τά συμφέροντά μας, εἴμαστε ἕτοιμοι νά τό ἐπαινέ­σουμε καί νά ἀμνηστεύσουμε ὅλα τά ἐλαττώματά του. Τό ἴδιο γίνεται καί μέ τά συγγενικά ἤ φιλικά μας πρόσωπα.

        Ἄν ὅμως  κάποιος εἶναι φτωχός καί ἄσημος· ἔστω καί ἄν  εἶναι τίμιος καί ἀνυποχώρητος στίς ἀρχές του, ἔστω καί ἄν ὑποστηρίζει τό δίκαιο· ἐπειδή  δέν μπαίνει στήν ὑπηρεσία τῶν προσωπι­κῶν μας συμφερόντων καί φιλοδοξιῶν, αὐτός ὁ ἄνθρωπος εἶναι ξένος καί ἄγνωστος καί περι­φρονητέος.

        Δυστυχῶς οἱ ἄνθρωποι στόν κόσμο αὐτό καί μάλιστα στίς ἡμέρες μας, δέν ἀντιμετωπί­ζονται ὅλοι μέ τήν ἴδια συπεριφορά.  Μέ τήν ἴδια ἀγάπη, μέ τό ἴδιο ἐνδιαφέρον. Καί αὐτό προκαλεῖ μεγάλη κοινωνική ζημία. Δημιουργεῖ στενοχώριες, ἀντιπάθειες,  συγκρούσεις. Γεμίζει τίς ψυχές πολλῶν ἀδελφῶν μας μέ πικρία καί ἀγανάκτηση, διότι καί αὐτό ἀκόμη τό δικαίωμα τῆς ἐργασίας περνᾶ μέσα ἀπό τά γρανάζια τῆς προσωπολη-ψίας. Πόσες ἀδικίες δέν γίνονται ἐξ αἰτίας τῆς προσωποληψίας! Πόσες φορές καταπατεῖται τό δίκαιο, διαστρέφεται ἡ ἀλήθεια καί τό σκοτάδι παρουσιάζεται σάν φῶς, διότι μπαίνει στή μέση ἡ προσωποληψία!

        Δυδτυχῶς, ἀδελφοί μου, ὅλοι κινδυνεύουμε νά πέσουμε σ᾽αὐτό τό ἀμάρτημα. Διότι πρόκειται περί ἀμαρτήματος καί μάλιστα σοβαροῦ. Στήν παλαιά Διαθήκη ὁ Ἅγιος Θεός τό λέγει καθαρά. «Μή θαυμάζεις, λέγει, τό πρόσωπο τοῦ ἰσχυροῦ καί τοῦ ἄρχοντος καί μή προσωποληπτεῖς κατά τοῦ πτωχοῦ, ἐπειδή εἶναι ἀδύνατος (ΛευΙτ. ιθ´15). Καί στήν Καινή Διαθήκη μᾶς ἐπαναλαμβάνει: «Εἰ προσωποληπτεῖτε, ἁμαρτίαν ἐργάζεσθε, ἐλεγχόμενοι ὑπό τοῦ νόμου ὡς παραβάται» ( Ἰακ. β´9). Ἄν κάμνετε μεροληπτι-κές διακρίσεις ἀναλόγως μέ τά πρόσωπα, τότ διαπράττετε ἁμαρτία καί ἀποδεικνύεσθε ἀπό τόν νόμο παραβάτες του.

******

        Ἡ προσωποληψία, ὅπως μᾶς βεβαιώνει ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ, συνιστᾶ ἁμαρτία καί μάλιστα σοβαρή ἁμαρτία. Καί συνιστᾶ ἁμαρτία, διότι ὅλοι οἱ ἄνθρωποι ὄχι ἁπλῶς εἴμαστε ἴσοι ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, ἀλλά εἴμαστε ὅλοι παιδιά τοῦ Θεοῦ. Ὅλοι. Μικροί καί μεγάλοι. Πλούσιοι καί πτωχοί. Καί οἱ ἀδύνατοι καί οἱ ἰσχυροί. Καί οἱ δίκαιοι καί οἱ ἄδικοι. Ναί μή μᾶς κάνει ἐντύπωση. Καί οἱ ἄδικοι καί οἱ κλέπτες καί οἱ ἀπατεῶνες καί οἱ ἀνήθικοι παιδιά τοῦ Θεοῦ εἶναι. Μέ τήν ἐλπίδα ὅτι θά μετανοήσουν καί θά ἐπιστρέψουν καί θά ἀκολου-θήσουν καί αὐτοί τό δρόμο τῆς εὐθύτητας, τῆς δικαιοσύνης, τῆς σωφροσύνης καί τῆς ἀγάπης. Δέν ὑπάρχουν, ἀγαπητοί μου, γιά τόν Θεό γνωστοί καί ἄγνωστοι, ξένοι καί δικοί του, φίλοι καί ἐχθροί, παιδιά καί ἀπόπαιδα. Ὅλοι μας εἴμαστε δικοί του, φίλοι του, παιδιά του. Πρός ὅλους αἰσθάνεται τήν ἴδια ἀγάπη καί τήν ἴδια στοργή. Παντοῦ βασιλεύει ἡ ἰσότητα, ἐφ᾽ὅσον βέβαια καί στόν κακό ὑπάρχει ἡ διάθεση νά μετανοήσει καί νά διορθωθεῖ. Ὅπου ὅμως βασι-λεύει ἡ ἰσότητα ἐκεῖ ὑπάρχει καί ἀμεροληψία, δικαιοσύνη καί ἀγάπη. Ὄχι μεγαλύτερη σ᾽αὐτόν γιατί εἶναι φίλος ἤ συγγενής ἤ εὐνοούμενος ἤ ὁμοϊδεάτης καί μικρότερη σ᾽ἐκεῖνον ἐπειδή εἶναι ξένος καί ἄγνωστος ἤ ἀνήκει σέ ἄλλο χῶρο. Ἐπειδή λοιπόν ὅλοι μας γιά τόν Θεό εἴμαστε ἴσοι καί ἐξ ἴσου παιδιά του ἀγαπημένα, γι᾽αὐτό καί εἶναι ἀμερόληπτος, ἀπροσωπόληπτος καί δίκαιος καί σέ ὅλους φέρεται μέ δικαιοσύνη.

        Αὐτό στήν πράξη σημαίνει ὅτι καί ἐμεῖς, ἄν πραγματικά ἀγαπᾶμε τόν Ἅγιο Θεό, ὀφείλουμε νά τόν μιμούμεθα στήν ἀγάπη καί τήν δικαιοσύνη καί τήν ἀμεροληψία ἔναντι τῶν ἀδελφῶν μας.

*****

        Θά μοῦ πεῖτε ὅτι εἶναι δύσκολο. Μάλιστα ὅπως ἔχει βραχυκυκλωθεῖ σήμερα ἡ ζωή τῶν ἀνθρώπων καί τῶν κοινωνιῶν πῶς μπορεῖ νά ἐπιβιώσει ὁ ἄνθρωπος τή στιγμή κατά τήν ὁποία καί αὐτό τό δικαίωμα τῆς ἐργασίας δέν εἶναι ἄμοιρο τῆς προσωποληψίας καί τῆς μεροληψίας.

        Ἡ λύση τοῦ προβλήματος καί γιά ὅσους πάσχουμε ἀπό τήν ἀσθένεια τῆς μεροληψίας καί γι᾽αὐτούς ἔπεσαν θύματα τῆς προσωποληψίας  εἶναι ὁ Κύριος Ἰησοῦς Χριστός. Ὁ ἀναμάρτητος Κύριος εἶναι τό τέλειο πρότυπο ζωῆς. Διότι ὁ Χριστός μας «πρόσωπον ἀνθρώπου οὐ λαμβάνει» (Γαλ. β´6). Ὁ Κύριος Ἰησοῦς Χριστός, ὅταν ἦταν στή γῆ ἔδειξε πόσο ἀπροσωπόληπτος ἦταν. Τόσο ὥστε καί οἱ ἐχθροί του ἀκόμη νά τό ἀναγνωρί-ζουν (Ματθ. κβ´17). Σύμφωνα λοιπόν μέ τό ἅγιο παράδειγμα τοῦ Κυρίου καί Θεοῦ μας κι ἐμεῖς ἄς μή ἐπηρεαζόμαστε ἀπό ὀρισμένα πρόσωπα καί παραθεωροῦμε ἄλλα. Ἄς εἴμαστε ἀπροσωπόλη-πτοι καί δίκαιοι πρός ὅλους.

        Ἐκτός αὐτοῦ εἶναι ἀνάγκη νά κατα-πολεμοῦμε τήν ἀνθρωπαρέσκεια πού φωλιάζει μέσα μας. Διότι ἡ τάση νά ἀρέσουμε σέ ὁρισμένους ἀνθρώπους, μᾶς κάνει νά κλείνουμε τά μάτια μας στό δίκαιο καί τήν ἠθική. Ἡ ἀνθρωπαρέσεκια ὁπωσδήποτε θά μᾶς ὁδηγήσει σέ προσωποληψία.

        Ἀλλά καί τήν δειλία πρέπει νά πολεμοῦμε. Ἡ δειλία μᾶς κάμνει νά προσωποληπτοῦμε, γιά νά μήν ἔλθουμε σέ σύγκρουση μέ ἀνθρώπους ἰσχυρούς. Ἀκόμη καί σ᾽ αὐτό τό ἐργασιακό μας περιβάλλον. Δειλιάζουμε νά ὑποστηρίξουμε τό δίκαιο, διότι φοβούμεθα τίς συνέπειες τοῦ μίσους καί τῆς κακίας τῶν ἄλλων. Δειλιάζουμε νά ἀντισταθοῦμε σέ ἄνομες προτάσεις καί προκλήσεις καί ἐκβιασμούς μέ τόν φόβο ὅτι θά χάσουμε καί τήν ἐργασία μας ἀκόμη. Καλύτερα ὅμως καί χωρίς ἐργασία παρά μέ πουλημένη τήν ψυχή.

        Ἀκόμη νά μή ἐπηρεαζόμαστε ἀπό μονομε-ρεῖς συμπάθειες. Νά μή προσκολλᾶται ἡ καρδιά μας σέ ὁρισμένα πρόσωπα λόγῳ ὁρισμένων προτερημάτων πού μπορεῖ νά ἔχουν. Διότι οἱ νοσηροί συναισθηματισμοί σκοτίζουν τό λογικό τοῦ ἀνθρώπου. Τόν κάμνουν νά ἀλλοιθωρίζει κατά κάποιο τρόπο καί νά μή κρίνει ὀρθά καί δίκαια καί νά ἐνεργεῖ μέ προσωποληψία.

        Τέλος γιά νά ὑπερνικήσουμε τήν προσωπο-ληψία χρειάζεται νά προσευχόιμαστε θερμά καί ἐπίμονα στόν Ἅγιο Θεό, γιά νά φωτίζει τόν νοῦ μας, ὥστε νά μποροῦμε νά διακρίνουμε τό ὀρθό καί δίκαιο καί νά μή ἐπηρεαζόμεθα ἀπό πρόσωπα. Νά κρίνουμε τούς ἄλλους μέ φόβο Θεοῦ καί σύμφωνα μέ τήν ἀξία τους εἴτε προϊστάμενοι ὑπηρεσίας εἴμαστε, εἴτε ἐκπαιδευτικοί, εἴτε ἐργοδότες εἴτε δημόσιοι λειτουργοί, εἴτε ἁπλοί ἐργαζόμενοι.  Νά τούς κρίνουμε κατά τήν ἀξία τους καί νά ἐνεργοῦμε κατά Θεόν καί ὡς κατενώπιον Θεοῦ πάντοτε.

****

«Οὐ γάρ ἔστι προσωποληψία παρά τῷ Θεῷ»

        Ἀδελφοί, «οὐκ ἔστι προσωποληψία παρά τῷ Θεῷ». Ὁ Θεός εἶναι ἀπροσωπόληπτος, διότι εὑρίσκεται ἔξω ἀπό κάθε ἁμαρτία καί ἀπό κάθε πάθος καί ἀπό κάθε συμφέρον. Τό νά εἶναι καί ὁ ἄνθρωπος ἀπροσωπόληπτος εἶναι μεγάλη κατάκτηση. Εἶναι μιά μορφή τελειότητας. Εἶναι ὁμοίωση μέ τόν Θεόν. Γι αὐτό ὅμως χρειάζεται ἐσωτερική καλλιέργεια καί ἁγιασμός ψυχῆς. Εἴθε μέ τήν χάρη τοῦ Θεοῦ νά τά ἀποκτήσουμε καί νά γίνουμε ἄξιοι δωρεῶν καί βραβείων ἀπό μέρους τοῦ Δημιουργοῦ μας, ἀλλά καί στοιχεῖα ἑνότητας καί σύμπνοιας καί στηριγμοῦ τῶν ἀδελφῶν μας.   

Αρχιμανδρίτης Γρηγόριος Μουσουρούλης

Κήρυγμα εις τόν  Καθεδρικό  Ἱ. Ναό Ἀγίου Ἰωάννου, Ἀρχιεπισκοπῆς Κύπρου την 22.06.2014