Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026
«ΑΘΑΝΑΣΙΟΝ ΕΠΑΙΝΩΝ ΑΡΕΤΗΝ ΕΠΑΙΝΕΣΟΜΑΙ»
ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΚΟΤΤΑΔΑΚΗΣ
«Εγκωμιάζοντας τον Αθανάσιο, αισθάνομαι ότι
θα εγκωμιάσω την αρετή»! «Ταυτὸν γαρ,
εκείνον τε ειπείν και αρετὴν επαινέσαι»-«Γιατί κάθε λόγος για κείνον ισοδυναμεί
με εγκώμιο της αρετής» ! «‘Ότι πάσαν εν εαυτώ συλλαβὼν είχε την αρετὴν,
ή, το γε αληθέστερον ειπείν, έχει»-«Καθώς συνέλαβε και έδειξε με τον τρόπο της
ζωής του το όλο πνεύμα και νόημα της αρετής ! Ή για να το πω πιο αληθινά, πιο σωστά,
έχει συλλάβει και δείχνει παντοτινά»
! Και αυτό το λέω γιατί. «Θεώ γαρ ζώσι
πάντες οι κατὰ Θεὸν ζήσαντες, καν ενθένδε απαλλαγώσι»-«Ζουν κοντά στο Θεό όλοι
όσοι έζησαν κατά το θέλημα του Θεού, κι όταν ακόμα απαλλαγούν απ’ την εδώ, τη
γήινη ζωή»- Λόγος 21ος εις τον μέγαν Αθανάσιον Επίσκοπον
Αλεξανδρείας.
Μεγάλη αλήθεια για την κορυφαία μορφή της
Εκκλησίας, μεγάλη και επάξια γραφή, από επίσης μεγάλη, κορυφαία, το ίδιο μαρτυρική
Πατερική μορφή, Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος. Και άξιο και δίκαιο ! Και μέρος πρώτο αυτό !
Αλλά και, πληρωμένη από τον Άγιο με εξορίες απανωτές ! Απ’ όταν μετά την απόφαση της Α΄ στη Νίκαια Οικουμενικής Συνόδου : «Τον εκ του Πατρός γεννηθέντα ου ποιηθέντα, προ πάντων των αιώνων», προσέτι και. ιδιαίτερα. «ομοούσιον τω Πατρί», η αίρεση του Αρείου είχε κατακρημνιστεί, και, εκ των πραγμάτων ο αιρεσιάρχης ήταν και έμενε της Εκκλησίας εκτός !
Μα οι δυο Ευσέβιοι στο όνομα, Μητροπολίτες
Νικομήδειας και Καισαρείας της Παλαιστίνης, φίλοι και ομόφρονές του Αρείου εν
πολλοίς, τον ήθελαν με κάθε μέσο και τρόπο
της Εκκλησίας εντός ! Και έφτασαν, να παραπείσουν και το Μ. Κωνσταντίνο,
που ενδιαφερόταν για την ειρήνη και ηρεμία στην αυτοκρατορία, να τον στείλει στη
Γαλλία εξόριστο! Και, στα αμέσως μετά χρόνια του γιου και διαδόχου του Κωνστάντιου,
μέχρι μυελού οστών Αρειανού, έθυσαν και απώλεσαν με ασύστολα ψευδείς κατηγορίες
εις βάρος του, και ακόμα δυο εξορίες απανωτές.
Αν είσαι ακέραιος, κι αν επιμένεις
ανυποχώρητα στην αρετή, και ήταν, ανεβαίνεις, όπως ο Αρχηγός της πίστεως και
θεμελιωτής της Ιησούς Χριστός και στο Σταυρό. «Ει εμέ εδίωξαν και υμάς διώξουσι», είχε προειδοποιήσει τους πάντες
απροκάλυπτα και καθαρά ! Μέρος δεύτερο ήδη αυτό
******
*** ******
Περιπετειώδης όμως η 4η εξορία
Αθανασίου- 3η-από Κωνστάντιο, και ενδεικτική της αναξιοπιστίας του ανδρός
! Που από τη μια του είχε γραπτώς υποσχεθεί. πως στο εξής δε θα ενοχληθεί, κι
από την άλλη επιχείρησε να τον συλλάβει περικυκλώνοντας τον αιφνιδιαστικά, ευτυχώς
όμως ανεπιτυχώς ! Βλέπετε αλλιώς θέλησε ο Θεός !
Έτος
356 Φεβρουαρίου 8, ο Αθανάσιος είναι στην Αλεξάνδρεια, και προεξάρχει σε
ολονυχτία στο Ναό του Αγίου Θεωνά. Όπου με εντολή Κωνσταντίου ο στρατηγός
Συριανός έρχεται και παρατάσσει πέντε χιλιάδες στρατιώτες γύρω από το Ναό. Και,
του διαμηνύει-εντέλλεται, χάριν της ειρήνης να βγει έξω διακριτικά.
Εκείνος του ζητεί αντίγραφο της επιστολής
Κωνσταντίου που τον βεβαίωνε ότι πια δε θα ενοχληθεί. Μένει στη θέση του και
συνεχίζει την Ακολουθία χωρίς ταραχή. Συνάμα δίνει στο Διάκο του εντολή ν’
αρχίσει να διαβάζει αργά, στίχο με στίχο τον 135ο
Ψαλμό-«Εξομολογείσθε τω Κυρίω ότι αγαθός…». Και, στο λαό να αρχίσει ν’ αποχωρεί
για το σπίτι ένας-ένας ειρηνικά. Ώσπου μόλις που είχαν αποχωρήσει ασφαλώς όλοι σχεδόν
οι πιστοί, και είχαν αρχίσει να εισβάλουν οι στρατιώτες στο Ναό, δυο από τους
μοναχούς που τον περιέβαλαν, τον αρπάζουν και τον φυγαδεύουν, «εν όρεσι, και σπηλαίοις
και ταις οπαίς της-μοναστηριακής-γης» ! Όπου, ασκητές και μοναχοί, αντί για
λέξη και την παραμικρή, πρότειναν αμέσως το λαιμό τους στο σπαθί των στρατιωτών
που έψαχναν με κάθε τρόπο να τον βρουν.
Κι αυτό από 356-362, ένα χρόνο μετά την
ανάληψη της εξουσίας από Ιουλιανό τον Παραβάτη. Ο οποίος αρχικά ελευθερώνοντας από
την εξορία τους Επισκόπους, φυσικά και τον Αθανάσιο μαζί, του ετοιμάζει νέα
εξορία, μάλιστα πιο επικίνδυνη. Με την κατηγορία ότι, «ο ανθρωπίσκος της Αλεξανδρείας», όπως τον αποκαλούσε περιφρονητικά,
ήταν βλέπετε κοντός, «ετόλμησεν
ελληνίδας-ειδωλολάτρισσες-γυναίκας
των επισήμων-επιφανών οικογενειών-βαπτίσαι
στη μιαρή θρησκεία των Γαλιλαίων». Και
όριζε, όχι μόνο να εξοριστεί, αλλά και να θανατωθεί. «Ουκ εξελαθήναι μόνον προσέταξεν, αλλά και αναιρεθήναι». Πράγμα που
ο Θεός δεν τον άφησε να εκτελέσει, καθώς την επόμενη χρονιά ο Ιουλιανός σκοτώθηκε
στην εκστρατεία κατά των Περσών.
******
*** ******
«Επιλείψει
με διηγούμενον ο χρόνος» ! Όμως και τα ελάχιστα αυτά είναι αρκετά για τη
δεύτερη μεγάλη γραφή, σφραγίδα, και τιμή στο μαρτυρικό Άγιο-Άγιο της πιο
κρίσιμης ώρας στην ιστορία της Εκκλησίας, τον Αλεξανδρείας Αθανάσιο έχει
κατατεθεί. «Ο ηρωικότερος των αγίων», είναι
λέει, και. «Ο αγιώτερος των ηρώων» !
Ως λέγεται από την ίδια μεγάλη, κορυφαία, αγία, μαρτυρική όσο κι εκείνος, ανωτέρω
θεολογική της Εκκλησίας μορφή !
Και μεγάλη σήμερα μέρα, και Κυριακή, και
Ανάσταση Κυρίου και γιορτή ! Και αυτά για να μην ξεχνάμε, να διδασκόμαστε, να
προσέχουμε πολύ. Ο αντικείμενος βάζει πόδι και της Εκκλησίας εντός !
Μετασχηματίζεται, λέει, «ακόμα και σε άγγελο φωτός», και ξέρει περίτεχνα κι
ελκυστικά να γυρίζει το πράγμα αλλιώς ! Και να της προκαλεί μεγάλες δοκιμασίες.
«Εσύ όμως «νήφε εν πάσι»-«έχε τα μάτια σου
ανοιχτά». «Κράτα αυτά που διδάχτηκες κι έμαθες». Μη βιάζεσαι, μη σπεύδεις. Κρατάει
πάντα τις εφεδρείες της Αλήθειας και
της Αγάπης του ο Θεός !
Αθανάσιος Κοτταδάκης
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου