Κατά την Μεταμόρφωση του Χριστού, ο απόστολος Πέτρος πρότεινε «καλόν εστίν ημάς ώδε είναι». Έτσι επιθυμούσε ο Πέτρος, διότι απέστεργε το μαρτύριο και ήθελε διαρκώς να ζει σε ησυχία και ασφάλεια και σε γλυκύτατη θεωρία της δόξας του Θεού. Αλλοίμονο όμως, αν ο Κύριος άκουε τον Πέτρο και έμενε στο όρος! Η ανθρωπότητα δεν θα σωζόταν. Ούτε ο Πέτρος, ούτε οι άλλοι μαθητές, ούτε ο Ηλίας, ούτε ο Μωυσής. Τα ευχάριστα σ' αυτό τον κόσμο δεν είναι πάντοτε και συμφέροντα. Ευχάριστο το όρος της Μεταμορφώσεως, αλλά συμφέρων και σωτήριος ο φρικτός Γολγοθάς.
(απόσπασμα άρθρου του αείμνηστου θεολόγου και φιλόλογου Νικόλαου Ιω. Σωτηρόπουλου)
2 σχόλια:
Αιωνία η μνήμη Νικολάου Θεολόγου.
Εδώ γίνεται ένας διαχωρισμός που θεολογικά δεν είναι τόσο απλός. Το Θαβώρ παρουσιάζεται περίπου ως το «ευχάριστο»: ησυχία, ασφάλεια, γλυκιά θεωρία της δόξας του Θεού· ενώ απέναντί του τοποθετείται ο «φρικτός αλλά σωτήριος» Γολγοθάς. Όμως στην πραγματικότητα το Θαβώρ και ο Γολγοθάς δεν στέκονται απέναντι ο ένας στον άλλο.
Είναι χαρακτηριστικό ότι πάνω στο ίδιο το Θαβώρ, μέσα στο φως και στη δόξα, ο Μωυσής και ο Ηλίας συζητούν με τον Χριστό «τὴν ἔξοδον αὐτοῦ», την οποία πρόκειται να εκπληρώσει στην Ιερουσαλήμ (Λουκ. 9,31). Δηλαδή ο Γολγοθάς είναι ήδη παρών μέσα στη Μεταμόρφωση. Και μάλιστα ο ευαγγελιστής λέει ότι ο Μωυσής και ο Ηλίας εμφανίζονται «ἐν δόξῃ» ενώ μιλούν ακριβώς γι' αυτή την έξοδο.
Το ίδιο λέει και η υμνολογία της Εκκλησίας: οι μαθητές είδαν τη δόξα του Χριστού «ἵνα ὅταν σε ἴδωσι σταυρούμενον, τὸ μὲν πάθος νοήσωσιν ἑκούσιον». Άρα το φως του Θαβώρ δεν είναι μια ευχάριστη πνευματική εμπειρία που πρέπει να εγκαταλειφθεί για να ακολουθήσει η δύσκολη αλλά χρήσιμη πραγματικότητα του Σταυρού. Το Θαβώρ δίνεται ακριβώς για να μπορέσει να γίνει κατανοητός ο Γολγοθάς.
Και αντίστροφα, ούτε ο Γολγοθάς είναι απλώς η σκοτεινή, επώδυνη πλευρά απέναντι στη φωτεινή Μεταμόρφωση. Στο κατά Ιωάννην Ευαγγέλιο, όταν πλησιάζει το Πάθος, ο Χριστός λέει: «ἐλήλυθεν ἡ ὥρα ἵνα δοξασθῇ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου» (Ιω. 12,23). Η ώρα του Σταυρού ονομάζεται ώρα δόξας.
Επομένως ίσως το πρόβλημα βρίσκεται ακριβώς στη φράση «ευχάριστο το όρος της Μεταμορφώσεως, αλλά συμφέρων και σωτήριος ο φρικτός Γολγοθάς». Γιατί δημιουργεί την εντύπωση δύο χωριστών πραγματικοτήτων: από τη μία η ευχάριστη θεωρία του Θεού και από την άλλη η οδυνηρή σωτηρία διά του Σταυρού.
Στην ορθόδοξη όμως εμπειρία αυτά είναι συγκερασμένα. Το άκτιστο φως είναι σταυρικό και ο Σταυρός είναι δοξαστικός. Δεν χρειάζεται να υποτιμηθεί το Θαβώρ για να αναδειχθεί ο Γολγοθάς. Ούτε χρειάζεται να φύγουμε από το φως για να συναντήσουμε τον Σταυρό. Το ίδιο το φως μάς αποκαλύπτει τι είναι πραγματικά ο Σταυρός: όχι απλώς πόνος και θυσία, αλλά η μέχρι τέλους κένωση και αγάπη του Θεού.
Γι' αυτό και το «καλόν ἐστιν ἡμᾶς ὧδε εἶναι» του Πέτρου δεν πρέπει να μεταφράζεται τόσο εύκολα σε μια επιθυμία για άνεση και ασφάλεια. Το πρόβλημα του Πέτρου είναι μάλλον ότι δεν είχε ακόμη καταλάβει τι ακριβώς έβλεπε. Ήθελε να κρατήσει τη δόξα, χωρίς ακόμη να μπορεί να αντιληφθεί ότι η ίδια αυτή δόξα θα αποκαλυπτόταν και μέσα από τον Σταυρό.
Δημοσίευση σχολίου