Κυριακή Αποστόλου και Ευαγγελιστού Λουκά: - Μητροπολίτης Χονγκ Κονγκ Νεκτάριος

Κυριακή Αποστόλου και Ευαγγελιστού Λουκά: Λουκάς 10:16-21

Μητροπολίτης Χονγκ Κονγκ Νεκτάριος

Πού στηρίζεται η χαρά του ανθρώπου που πιστεύει στον Χριστό; Στις επιτυχίες του, στην αναγνώριση των άλλων, ακόμη και στα πνευματικά χαρίσματα που λαμβάνει; Την Κυριακή 18 Οκτωβρίου 2026, εορτή του Αγίου Αποστόλου και Ευαγγελιστού Λουκά, το Ευαγγελικό ανάγνωσμα μάς καλεί να αναζητήσουμε μια απάντηση. Η περικοπή Λουκάς 10:16–21 μεταφέρει το βλέμμα μας από τα εντυπωσιακά αποτελέσματα της αποστολής των μαθητών στην κοινωνία τους με τον Θεό.

«Ὁ ἀκούων ὑμῶν ἐμοῦ ἀκούει», λέει ο Κύριος στους μαθητές Του. Η αποστολή τους δεν αποτελεί προσωπική πρωτοβουλία· πηγάζει από τον Χριστό και παραπέμπει στον Πατέρα που Τον απέστειλε (Λκ. 10:16). Μπορούμε, επομένως, να κατανοήσουμε την εκκλησιαστική διακονία ως ευθύνη πιστής μαρτυρίας, όχι ως δικαίωμα προσωπικής επιβολής. Ο απεσταλμένος καλείται να μεταδίδει τον λόγο του Κυρίου, όχι να προσδίδει θεϊκό κύρος στις δικές του επιθυμίες. Υπηρετεί τη συνάντηση του ανθρώπου με τον Χριστό· δεν παίρνει τη θέση Του.

Οι Εβδομήκοντα μαθητές επιστρέφουν γεμάτοι χαρά, επειδή ακόμη και τα δαιμόνια υποτάσσονται στο όνομα του Ιησού. Το «ἐν τῷ ὀνόματί σου» φανερώνει την πηγή της δυνάμεώς τους: δεν πρόκειται για αυτόνομη ικανότητα, αλλά για δωρεά του Κυρίου (Λκ. 10:17). Η απάντησή Του, ότι έβλεπε τον σατανά να πέφτει σαν αστραπή από τον ουρανό, αποκαλύπτει το βαθύτερο νόημα της αποστολής. Ο άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας συνδέει την εικόνα με την κατάρρευση της εξουσίας του διαβόλου. Τα θαύματα δεν είναι θέαμα εντυπωσιασμού· είναι σημεία της απελευθερώσεως και της σωτηρίας που φέρνει ο Χριστός.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο κατανοείται και η εξουσία επάνω «ὄφεων καὶ σκορπίων»: ως διαβεβαίωση ότι η δύναμη του εχθρού δεν υπερβαίνει τη χάρη του Θεού (Λκ. 10:19). Δεν θα ήταν σωστό να μετατρέψουμε αυτή την υπόσχεση σε άδεια για απερίσκεπτη έκθεση σε κινδύνους ή σε απαίτηση μιας ζωής χωρίς δοκιμασίες. Το κεντρικό σημείο της είναι η εμπιστοσύνη στον Χριστό, όχι η επίδειξη αφοβίας. Η πίστη μάς καλεί να αντιστεκόμαστε στο κακό χωρίς να το θεωρούμε παντοδύναμο.

Ακριβώς τότε ο Ιησούς δίνει στη χαρά των μαθητών έναν διαφορετικό προσανατολισμό: «χαίρετε δὲ ὅτι τὰ ὀνόματα ὑμῶν ἐγράφη ἐν τοῖς οὐρανοῖς» (Λκ. 10:20). Ο άγιος Κύριλλος επισημαίνει εδώ και την προστασία από την κενοδοξία: ακόμη και ένα πνευματικό χάρισμα μπορεί να γίνει αφορμή υπερηφάνειας, όταν ο άνθρωπος λησμονεί τον Δωρητή του. Η μεγαλύτερη δωρεά δεν είναι η εξουσία πάνω στα πνεύματα, αλλά η συμμετοχή στη ζωή του Θεού.

Αυτό αγγίζει άμεσα τη δική μας καθημερινότητα. Αν στηρίζουμε την αξία μας αποκλειστικά σε όσα κατορθώνουμε, τι απομένει όταν έρθει η αποτυχία, η αδυναμία ή η αφάνεια; Η εικόνα των ονομάτων στους ουρανούς μάς προσκαλεί να αναζητήσουμε ένα διαφορετικό θεμέλιο: την προσωπική σχέση με τον Θεό. Δεν χρειάζεται διαρκώς να αποδεικνύουμε ότι είμαστε σπουδαίοι. Καλούμαστε να ζούμε με ευγνωμοσύνη, μετάνοια και εμπιστοσύνη.

Η περικοπή κορυφώνεται με την αγαλλίαση του Ιησού και τη δοξολογία προς τον Πατέρα. Ο Υιός χαίρεται εν Αγίω Πνεύματι για την αποκάλυψη που δέχονται τα «νήπια». Έτσι, η χαρά της σωτηρίας φωτίζεται μέσα στην κοινωνία Πατρός, Υιού και Αγίου Πνεύματος. Τα «νήπια» δεν επαινούνται για την αμάθειά τους, αλλά για την απλότητα και την άδολη διάθεσή τους, όπως εξηγεί ο άγιος Κύριλλος. Το εμπόδιο δεν είναι η γνώση, αλλά η εγωιστική αυτάρκεια που αρνείται να διδαχθεί. Η ταπείνωση δεν καταργεί τη σκέψη· την οδηγεί στην αποκάλυψη.

Τιμώντας, λοιπόν, τον Απόστολο και Ευαγγελιστή Λουκά, ας δεχθούμε το μήνυμα της περικοπής ως πρόσκληση αλλαγής προσανατολισμού. Να υπηρετούμε χωρίς να αυτοπροβαλλόμαστε, να αγωνιζόμαστε πνευματικά χωρίς να κυριαρχούμαστε από φόβο και να χαιρόμαστε χωρίς να συγκρινόμαστε με τους άλλους. Η πιο βαθιά χαρά δεν βρίσκεται στο ότι αποκτήσαμε κάποιου είδους δύναμη, αλλά στο ότι καλούμαστε να ανήκουμε στον Θεό. Αυτή η χαρά μπορεί να στηρίζει την καρδιά ακόμη και μέσα στο σκοτάδι των πιό δύσκολων δοκιμασιών.

***

Sunday of Saint Luke the Apostle and Evangelist: Luke 10:16–21

What is the foundation of joy for a person who believes in Christ? Their achievements, the recognition of others, or even the spiritual gifts they receive? On Sunday, October 18, 2026, the feast of Saint Luke the Apostle and Evangelist, the Gospel reading invites us to seek an answer. The passage from Luke 10:16–21 shifts our attention from the remarkable results of the disciples’ mission to their communion with God.

“Whoever listens to you listens to Me,” the Lord tells His disciples. Their mission is not a personal initiative; it proceeds from Christ and points to the Father who sent Him (Luke 10:16). We can therefore understand ministry in the Church as a responsibility to bear faithful witness, rather than a right to impose one’s own will. Those who are sent are called to convey the word of the Lord, not to invest their own desires with divine authority. They serve the encounter between the human person and Christ; they do not take His place.

The Seventy disciples return full of joy because even the demons submit to them in Jesus’ name. The words “in Your name” reveal the source of their power: it is not an ability they possess independently, but a gift from the Lord (Luke 10:17). His reply, that He saw Satan falling like lightning from heaven, reveals the deeper meaning of their mission. Saint Cyril of Alexandria connects this image with the collapse of the devil’s authority. Miracles are not spectacles intended to impress; they are signs of the liberation and salvation that Christ brings.

Within this context, authority over “serpents and scorpions” is also understood as an assurance that the enemy’s power does not surpass the grace of God (Luke 10:19). It would be wrong to turn this promise into permission to expose ourselves recklessly to danger, or into a demand for a life without trials. Its central message is trust in Christ, not a display of fearlessness. Faith calls us to resist evil without regarding it as all-powerful.

At that very moment, Jesus redirects the disciples’ joy: “Rejoice that your names are written in heaven” (Luke 10:20). Saint Cyril also sees here a safeguard against vainglory: even a spiritual gift can become an occasion for pride when a person forgets its Giver. The greatest gift is not authority over spirits, but participation in the life of God.

This speaks directly to our own daily lives. If we base our worth exclusively on what we accomplish, what remains when failure, weakness, or obscurity comes? The image of names written in heaven invites us to seek a different foundation: a personal relationship with God. We do not need to keep proving our importance. We are called to live with gratitude, repentance, and trust.

The passage reaches its climax in Jesus’ rejoicing and His praise of the Father. The Son rejoices in the Holy Spirit over the revelation received by the “little children.” Thus, the joy of salvation is illuminated within the communion of Father, Son, and Holy Spirit. These “little children” are praised not for their ignorance, but for their simplicity and guileless disposition, as Saint Cyril explains. The obstacle is not knowledge, but an egotistical self-sufficiency that refuses to be taught. Humility does not abolish thought; it leads it to revelation.

As we honor Luke the Apostle and Evangelist, let us therefore receive the message of this passage as an invitation to reorient our lives. Let us serve without promoting ourselves, persevere in our spiritual struggle without being ruled by fear, and rejoice without comparing ourselves with others. Our deepest joy lies not in having acquired some kind of power, but in being called to belong to God. This joy can sustain the heart even in the darkness of the most difficult trials.