Λόγος εἰς τό Εὐαγγέλιον
Δύο εἰκόνες ἐκ διαμέτρου ἀντίθετες πρoβάλλουν, ἀδελφοί μου, μέσα ἀπό τό σημερινό εὐαγγελικό ἀνάγνωσμα. Ἡ μία εἶναι εἰκόνα χαρᾶς. Ἕνας ἄνθρωπος ταλαιπωρημένος καί βασανισμένος ἀπό τόν ἀνθρωποκτόνο διάβολο, κάθεται τώρα ἤρεμος, γαλήνιος, ἱματισμένος θεραπευμένος καί σωφρονῶν δίπλα στόν εὐεργέτη του Χριστό.
Ἡ ἄλλη εἶναι εἰκόνα πένθιμη. Κοπάδι ὁλόκληρο ζώων ἔπειτα ἀπό ἄδεια πού ἔδωσεν ὁ Κύριος στά πονηρά πνεύματα, νά εἰσέλθουν σ᾽αὐτά, ὡσάν
μανιακά ὁρμοῦν στόν γκρεμό ἀκάθεκτα, πέφτουν στά νερά τῆς λίμνης καί πνίγονται. Ὁλόκληρη περιουσία χάνεται σέ ἐλάχιστα λεπτά χρόνου. Κι ἐμεῖς μένουμε
μέ τήν ἀπορία: Γιατί οἱ δαίμονες ζητοῦν τήν ἄδεια τοῦ Κυρίου γιά νά εἰσέλθουν στούς χοίρους, καί γιατί Ἐκεῖνος πού παντοῦ σκορποῦσε τήν ἀγάπη, τούς ἐπέτρεψε νά διενεργήσουν μιά τέτοια
καταστροφή;
*****
« … καί ὥρμησεν ἡ ἀγέλη κατά τοῦ κρημνοῦ εἰς τήν λίμνην καί ἀπεπνίγη»
Ἡ αἴτηση ἄδειας τῶν πονηρῶν πνευμάτων προκειμένου νά εἰσέλθουν στούς χοίρους θέτει ἐπί τάπητος τό θέμα τῆς ἐξουσίας τοῦ Διαβόλου στόν κόσμο. Πολλοί ἄνθρωποι νομίζουν ὅτι ὁ Πονηρός «ἁλωνίζει» τόν κόσμο καί κάμνει ὅ,τι θέλει χωρίς ἡ ἐξουσία του νά ὑπόκειται σέ κανένα ἔλεγχο.Μιά τέτοια ἰδέα εἶναι τελείως λανθασμένη. Οἱ δαίμονες δέν ἐνεργοῦν ἀνεξέλεγκτα, οὔτε ἀσκοῦν αὐθαίρετα τήν κυριαρχία τους πάνω στούς ἀνθρώπους.
Τήν ἐξουσία τους δέν τήν κατέχουν αὐτοδικαίως, ἀλλά τήν λαμβάνουν ἀπό τόν Θεόν. Ὅ,τι κάνουν, ἀκόμη καί τό πιό ἐλάχιστο, εἶναι κάτω ἀπό τόν ἀπόλυτο ἔλεγχο τοῦ Θεοῦ. Γι᾽αὐτό ἀκριβῶς καί ζητοῦν τήν ἄδεια τοῦ Κυρίου γιά νά εἰσέλθουν στούς χοίρους. Πρέπει νά εἴμαστε ἀπόλυτα πεπεισμένοι γι᾽ αὐτό. Εἶναι δογματική ἀλήθεια τῆς πίστεώς μας ὅτι δηλαδή τά πονηρά πνεύματα, «οἱ κοσμοκράτορες τοῦ σκότους τοῦ αἰῶνος τούτου» δέν ἔχουν ἐξουσία νά προβοῦν στήν ἐκτέλεση οὔτε τῆς πιό ἐλάχιστης καί ἀσήμαντης πράξης, χωρίς νά τούς τό ἐπιτρέψει ὁ Θεός. Εἶναι μεγάλη πλάνη νά νομίζουμε διοικοῦν κατά τή γνώμη καί τή διάθεσή τους τή ζωή
μας. Ἀναφερόμενος στούς ἀνθρώπους πού ὑποστηρίζουν τέτοιες ἰδέες καί μάλιστα μέ ἀγανάκτηση ὁ ἱερός Χρυσόστομος ἔλεγε: Θά ἔπρεπε, νά παραδώσει ὁ Θεός τήν ἐξουσία στούς δαίμονες, γιά νά ἀντιληφθεῖτε καλά πάνω στά πράγματα πῶς θά διοικήσουν αὐτοί τή ζωή σας. ( P.G.49, 253). Ἡ ἐξουσία λοιπόν τοῦ πονηροῦ εἶναι περιορισμένη. Δέν μπορεῖ νά κάνει τίποτε ἀπολύτως χωρίς τήν ἔγκριση τοῦ Ἁγίου Θεοῦ. Ἀφρίζει
καί τρίζει τά δόντια του ἐναντίον
τοῦ ἀνθρώπου, καί βρυχᾶται ὅπως τό πεινασμένο καί ἀγριεμένο λιοντάρι, ζητώντας ποιόν θά βρεῖ ἀπρόσεκτο γιά νά τόν καταπιεῖ, μᾶς λέγει ὁ Ἀπόστολος
Πέτρος, ἀλλά ὁ Κύριος σύμφωνα μέ τόν λόγο τῆς Ἀποκαλύψεως τόν ἔχει δεμένο μέ «ἅλυσιν μεγάλην» μέ μεγάλη καί βαρειά ἁλυσίδα (Ἀποκ. κ´1). Ἡ δύναμη τοῦ σατανᾶ δηλαδή εἶναι ἐλεγχόμενη
καί περιορισμένη.
Κινούμενος
ἀπό ἄγριο μίσος ἐναντίον τοῦ ἀνθρώπου, θέλει νά μᾶς κοσκινίσει ὅπως κοσκινίζουν τό σιτάρι, νά μᾶς τραντάξει καί νά μᾶς κλονίσει. Δεν μπορεῖ ὅμως νά κάνει ἀπολύτως τίποτε. Γιά νά ἐπιτεθεῖ, πρέπει
νά ἔχει ἄδεια. Καί αὐτό μᾶς τό ἐβεβαίωσεν
ὁ Κύριος λέγοντας στόν Πέτρο τό βράδυ τῆς Μ.Πέμπτης, ὅτι
«ὁ σατανᾶς ἐξητήσατο ὑμᾶς τοῦ συνιάσαι ὡς τόν σῖτον» ( Λουκ. κβ´31). Ζήτησε νά πάρει ἄδεια ἀπό τόν Θεό, ὅπως συνέβη ἄλλοτε μέ τόν Ἰώβ, γιά νά σᾶς κοσκινίσει ἐσᾶς τούς Ἀποστόλους, ὅπως κοσκινίζουν τό σιτάρι. Δέν ἀνέχεται, ἀποστάτης αὐτός, νά βλέπει ἀνθρώπους ἀφοσιωμένους στόν Θεό καί σταθερούς στήν
πίστη. Γι’αὐτό καί
ρίχνει ἐναντίον μας «βέλη
πεπυρωμένα» (Ἐφεσ.
στ´16).
Παρ᾽ ὅλα αὐτά ὅμως
δέν μπορεῖ νά κάνει τίποτε χωρίς
τήν ἄδεια τοῦ Θεοῦ. Πειράζει τόσο ὅσο τοῦ παραχωρεῖ ὁ Θεός, καί δέν μπορεῖ νά ὑποδουλώσει κανένα, ἐκτός ἐάν ὁ ἴδιος ὁ ἄνθρωπος παραδοθεῖ σ᾽ αὐτόν μέ
τή θέλησή του.
*****
Γιατί
ὅμως ὁ Θεός ἐπιτρέπει στούς δαίμονες νά ταλαιπωροῦν τόν κατ᾽ εἰκόνα Θεοῦ πλασμένο ἄνθρωπο; Γιατί τούς ἐπιτρέπει νά δροῦν κατάστρεπτικά στόν κόσμο, ὅπως στήν προκειμένη περίπτωση τοῦ κοπαδιοῦ τῶν χοίρων;
Ὁ Θεός, ἀδελφοί μου, ἐπιτρέπει στά πονηρά πνεύματα νά ἐνεργοῦν μέ καταστροφική μανία, ὄχι γιά νά ἐπιτύχουν τούς ἀνθρωποκτόνους σκοπούς τους, ἀλλά γιά νά ὑπηρετήσουν χωρίς νά τό θέλουν τό σχέδιο τοῦ θεοῦ, τό σχέδιο τῆς σωτηρίας μας. Ὅσο παράδοξος καί ἄν ἀκούεται ὁ λόγος αὐτός, εἶναι ἐξ ὁλοκλήρου ἀληθινός. Οἱ δαίμονες χωρίς νά τό θέλουν καί χωρίς νά
τό καταλαβαίνουν, ὅταν
μέσα στήν μανία τους καταστρέφουν, ὑπηρετοῦν τό σχέδιο τοῦ Θεοῦ.
Αὐτό ἔγινε καί στήν περίπτωση τοῦ κοπαδιοῦ τῶν χοίρων. Ἄλλος εύαγγελιστής λέει ὅτι τά ζῶα πού πνίγηκαν στήν λίμνη ἔφθαναν τίς δύο χιλιάδες. Περιουσία
τεράστια ἡ ὁποία, εἴπαμε,
χάνεται σέ ἐλάχιστο
χρόνο. Θά ἀπορεῖτε πῶς ὑπηρετοῦν τό σχέδιο τοῦ Θεοῦ μέ τό νά πνίξουν τόσα ζῶα. Ἀπάντηση στήν ἐρώτηση μᾶς δίνει ἡ φύση τοῦ ἐμπορίου πού ἀσκοῦσαν οἱ ἰδιοκτῆτες τοῦ κοπαδιοῦ. Ἄνθρωποι παραδομένοι στήν ὕλη καί τό παράνομο κέδρος, δέν ἐδίστασαν νά κάμνουν ἐμπόριο χοίρων τή στιγμή κατά τήν ὁποία ὁ Μωσαϊκός νόμος ἀπαγόρευε τήν κατανάλωση χοιρινοῦ κρέατος ἀπό τούς Ἰουδαίους. Τό κοπάδι αὐτό λοιπόν, ἦταν παράνομο καί τά κέρδη ἀπό τήν ἐκμετάλλευσή του ἦταν κέρδη παρανομίας. Οἱ κάτοικοι δηλαδή τῆς πόλεως καί τῆς περιοχῆς τῶν Γεργεσηνῶν ἀσκοῦσαν παράνομο ἐμπόριο, καταστρατηγώντας τό νόμο τοῦ Θεοῦ. Ὁ
Κύριος λοιπόν ἐπιτρέπει
νά καταστρέψουν οἱ
δαίμονες τό κοπάδι, ἀφ᾽ ἑνός μέν γιά νά τιμωρηθεῖ ἡ παρανομία καί νά ἀνακοπεῖ ἡ ὀλέθρια
δράση της, ἐφ᾽ ἑτέρου δέ γιά νά ξυπνήσουν, νά μετανοήσουν, καί νά
συνετισθοῦν οἱ ἰδιοκτῆτες
του. Μέ ἕνα λόγο νά σώσουν τίς
ψυχές τους. Νά μή χαθοῦν αἰώνια στήν ζωή τῆς κολάσεως. Ἐπιτρέπει ὁ Θεός τήν ὑλική καταστροφή γιά νά σώσει τίς ψυχές τῶν παραβατῶν τοῦ Νόμου. Αὐτό πού οἱ δαίμονες ἀπό κακία ζήτησαν νά καταστρέψουν, ὁ Θεός ἀπό δικαιοσύνη τούς ἐπέτρεψε νά τό πραγματοποιήσουν. Ὅπως εἴπαμε ἀφ’ ἑνός μέν νά τιμωρηθεῖ ἡ παρανομία, ἀφ’ ἑτέρου δέ νά σωθοῦν οἱ παράνομοι ἔμποροι.
Ὁ ἄνθρωπος τῶν ἡμερῶν μας ἔχει ἰδιαιτέρως ἀνάγκη νά κατανοήσει τό βάρος τῆς κάθε εἴδους
παρανομίας, ἀπάτης
καί ἀδικίας καί νά ἐπιστρέψει ἐν μετανοίᾳ στόν Ἅγιο Θεό. Διότι πολλοί σήμερα θέλουν νά αὐξήσουν τήν περιουσία τους ἀλλά μέ τρόπους κάθε ἄλλο παρά νόμιμους. Θέλεις, ἀγαπητέ μου, νά γίνεις πλούσιος,
μεγαλοεπιχειρηματίας, κανείς δέν σέ ἐμποδίζει. Νά φθάσεις ἐκεῖ πού θέλεις ἀλλά μέ νόμιμα μέσα. Ἔντιμα. Δίκαια. Ὄχι μέ ἀπάτη καί δόλο, οὔτε μέ ἐκμετάλλεσυη. Χωρίς πιέσεις καί ἐξαναγκασμούς τῶν ἀδυνάτων, καί ἐκμεταλλευόμενος τήν λεγόμενη κρίση, νά
θέλεις νά σέ δουλεύει ὁ ἄλλος γιά ἕνα κομμάτι ψωμί καί μάλιστα νά κραδαίνεις
πάνω ἀπό τήν κεφαλή του τό
σπαθί τῆς ἀπόλυσης, γιατί ἀπ᾽ἔξω περιμένουν οὐρά ἄλλοι ἄνεργοι.
Καί σύ ὁ μισθωτός νά ἐργάζεσαι φιλότιμα καί ὄχι νά κυττάζεις πότε δέν σέ βλέπει ὁ ἐργοδότης γιά νά χαλαρώσεις ἤ καί νά σταματήσεις τήν ἐργασία.
Αὐτό πού ἰσχύει γιά τό ἐμπόριο ἰσχύει καί γιά κάθε ἄλλη φιλοδοξία καί ἐπιδίωξή μας. Παντοῦ καί πάντοτε ὅ,τι ἐργαζόμαστε καί ἐπιθυμοῦμε νά τό ἐργαζόμαστε καί νά τό ἐπιδιώκουμε μέ ἔντιμο καί δίκαιο τρόπο.
******
Ὁ Θεός λοιπόν ἐπιτρέπει στόν διάβολο νά πειράζει τόν ἄνθρωπο, προκειμένου ὑπό τήν πίεση τοῦ πειρασμοῦ νά ἀφυπνησθεῖ ἡ ναρκωμένη
ἀπό τήν ἁμαρτία συνείδησή του, νά ἐντοπίσει τά λάθη καί τίς παραβάσεις του
καί νά διορθωθεῖ, γιά
νά σώσει τήν ψυχή του. Ἐπιτρέπει
ὅμως τόν πειρασμό καί μέ
τό σκοπό νά μᾶς
δοξάσει καί νά κάνει τήν ἀρετή
μας νά λάμψει καί νά μᾶς
προβάλει ὡς παραδείγματα πρός
μίμηση στούς συνανθρώπους μας. Αὐτό ἔγινε μέ τόν πολύαθλο Ἰώβ. Ὁ διάβολος ζήτησε τήν ἄδεια ἀπό τόν Θεό νά κτυπήσει τόν Ἰώβ μέ ὅλες ἐκεῖνες
τίς ἀλελπάλληλες καταστροφές
καί τούς θανάτους τῶν
παιδιῶν του καί τή δική του ἀνίατη ἀρρώστεια, γιά νά τόν ἀναγκάσει νά βλασφημήσει τό ὄνομα τοῦ Θεοῦ. Καί ὁ καρδιογνώστης Κύριος ἔδωσε τήν ἄδεια, γιά νά λάμψει μέσα ἀπό ὅλο αὐτό τόν
ὀρυμαγδό ἡ ἀρετή τοῦ δικαίου ἐκείνου ἀνθρώπου καί νά τόν καταστήσει φάρο καθοδηγητικό
καί ὑπόδειγμα ὑπομονῆς γιά ὅλους τούς ἀνθρώπους μέχρι συντελείας τῶν αἰώνων.
***
« … καί ὥρμησεν ἡ ἀγέλη κατά τοῦ κρημνοῦ εἰς τήν λίμνην καί ἀπεπνίγη»
Ἀδελφοί μου, ζοῦμε σέ μιά κατ᾽ ἐξοχήν κρίσιμη καμπή τῆς ἀνθρώπινης ἱστορίας, καί ἀνήσυχοι παρακολουθοῦμε τίς ταραχές καί τίς ἀνακατατάξεις πού γίνονται πάνω στόν πλανήτη
τῆς γῆς. Μέσα ὅμως ἀπό αὐτή τήν
ἀναταραχή ὀφείλουμε νά στερεώνουμε τήν πίστη μας στήν
ἀλήθεια ὅτι ὁ Κύριός μας εἶναι ὁ ἀπόλυτος
Κύριος πάνω σέ ὅλα τά
γεγονότα τῆς ἱστορίας. Ἐκεῖνος κατευθύνει τά πάντα στόν τελικό προορισμό
τους. Ὁ Πονηρός δέν ἔχει καμμία ἐξουσία πάνω μας. Μόνο νά ἀγωνιζόμαστε νά ζοῦμε μέσα στήν ἁγιαστική χάρη τῶν Μυστηρίων τῆς Ἐκκλησίας μας μέ τέλεια τήν πεποίθηση στή
θριαμβική πορεία τοῦ Εὐαγγελίου διά μέσου τῶν αἰώνων καί τήν τελική ἐπικράτησή του στόν κόσμο.
Καθεδρικός Ἱ. Ναός Ἀγίου Ἰωάννου,
Ἀρχιεπισκοπῆς 20.10.2013


Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου