Κυριακή Θ’ Λουκά
π. Βασίλειος Θερμός
Το κάνει διότι αμέσως μετά τους διηγείται μια
παραβολή. Τους ξεδιπλώνει μπροστά τους τη στάση που λέγεται φιλαργυρία, και τους αφήνει να
αποφασίσουν πώς θα πράξει ο καθένας. Αλλά δεν αφήνει ασχολίαστη την παραβολή –
εισάγει ένα επίθετο για να χαρακτηρίσει τον φιλάργυρο: άφρων. Δηλαδή ανόητος, χωρίς μυαλό.
Έτσι ο Χριστός λέει σε όλους μας, όπως και στους δύο συνομιλητές Του: «Σας δίνω τα κριτήρια να σκεφθήτε. Κατόπιν πάρτε τις αποφάσεις σας υπεύθυνα ο καθένας». Δεν μας δίνει οικονομικές συμβουλές αλλά μας αφήσει την παραβολή αυτή ως πυξίδα προσανατολισμού, ώστε καθένας μας να ανιχνεύσει και να εντοπίσει την δική του πλεονεξία.
Τον ονομάζει ανόητο! Δεν «μασάει» τα λόγια Του ο
Ιησούς. Γνωρίζει καλά πόσο πολύ εμείς οι άνθρωποι θέλουμε να θεωρούμαστε
έξυπνοι. Πληγώνεται η αυτοεικόνα μας όταν συμπεριφερθούμε σαν ανόητοι, ή όταν
οι άλλοι μας θεωρούν χαζούς. Και όμως, όσοι μέσα στους αιώνες, και σήμερα
επίσης, λένε στον εαυτό τους «φάγε, πιές, γλέντησε», νομίζουν πως είναι
έξυπνοι, αδυνατούν να δουν την αφροσύνη τους. Και, φυσικά, δεν το παθαίνουν
μόνο οι πλούσιοι - και πολλοί που έχουν μέτρια ή και λίγα αγαθά ενδέχεται να
συμπεριφερθούν σαν ανόητοι.
Έρχεται λοιπόν ο Χριστός και, με δυναμικό τρόπο,
μας προτείνει να γίνουμε έξυπνοι, δηλαδή καταθέτες στον ουρανό. Ο Χριστός μάς
ζητά να προσφέρουμε αγάπη, όπως κάνει
ο Θεός που είναι πλούσιος σε έλεος. Να μην κλειστούμε στον εαυτό μας και στην
οικογένειά μας.
Με τι γεμίζει ο άνθρωπος, άλλωστε; Αιώνων πείρα
δείχνει ότι δεν ικανοποιείται με την συσσώρευση ή με την σπατάλη. Αντίθετα με τον πλούτο του Θεού ο οποίος
ζωοποιεί, το κλείσιμο φέρνει θάνατο. Είναι στον ύπνο του πλούσιου που τού
φανερώθηκε η πλάνη και ανοησία του, αφού η πλεονεξία μάς βυθίζει σε μια
εγωκεντρική νάρκη. Ποιος είναι αυτός ο υπαρξιακός
ύπνος; Η αμαρτία να συγχέουμε το «εγώ» μας με τα υπάρχοντά μας. Πρόκειται
για βαθειά αλλοτρίωση.
Λαμβάνοντας κι εμείς από τον πλούτο του Θεού,
λοιπόν, συμβάλλουμε στην αφύπνιση και άλλων. Τους μεταδίδουμε υπόδειγμα ζωής
ελπιδοφόρο.
*
Αλλά το σημερινό μάθημα περί εξυπνάδας και
ανοησίας επεκτείνεται και στο αποστολικό ανάγνωσμα. Όπως και άλλες φορές
συμβαίνει, είναι σκόπιμη η τοποθέτηση δύο περικοπών μαζί από τους πατέρες μας,
με συναφές θέμα.
Τι μας λέει ο Απόστολος Παύλος; «Μη ως άσοφοι,
αλλ’ ως σοφοί». Μας εξηγεί πως η ραθυμία
και αμέλεια και υποχώρηση στα τερπνά του κόσμου αποτελούν είδος ανοησίας!
Αντίθετα, η περίσκεψη, η ορθή χρήση του
χρόνου, και η προσωπική σύνδεση με τον Χριστό, είναι σοφία. Εισάγει,
μάλιστα, και την έννοια της επένδυσης: «Να εξαγοράζετε τον καιρό». Να επενδύετε
έξυπνα, δηλαδή.
Όπως στην ευαγγελική, έτσι και στην αποστολική
περικοπή που ακούσαμε σήμερα υπάρχει η λέξη-κλειδί: «Να μην γίνεστε άφρονες».
Επιπλέον, συνοδεύεται από την εικόνα του ύπνου: «Ξύπνα εσύ που κοιμάσαι,
αναστήσου από τον πνευματικό θάνατο, και ο Χριστός θα σε φωτίσει». Και, τέλος,
όλα αυτά δεν τα βασίζει σε καθήκοντα και σε κανόνες καλής συμπεριφοράς, αλλά
μας καλεί σε προσωπική σχέση με τον Ιησού: «Να αντιλαμβάνεστε τι θέλει ο Κύριος
από σας», «Να γεμίζετε με τον Πνεύμα του Θεού», «Να ψάλλετε από την καρδιά σας
στον Κύριο».
Καταλαβαίνουμε τώρα καλύτερα πως η παράδοση στα
πάθη και στην αμέλεια είναι νάρκη, παράλυση, ύπνος. Χαρακτηρίζεται από άγνοια, έλλειψη ευαισθησίας, απουσία
επίγνωσης. Δεν παίρνουμε είδηση τι συμβαίνει μέσα μας και γύρω μας. Τα πάθη
μειώνουν την υπαρξιακή μας αντιληπτική ικανότητα, υπονομεύουν την πνευματική
μας νοημοσύνη!
Μάλιστα, ο Παύλος και σε άλλη ευκαιρία
χαρακτηρίζει ανόητους όσους βασίζονται στα νομικιστικά καθήκοντα (τότε στον
Μωσαϊκό νόμο), κάτι που αντιστοιχεί τώρα στην
τυπολατρία, στα εξωτερικά σημάδια, στους σκέτους κανόνες. Εξηγεί ότι μόνο ο
Χριστός μπορεί να σώσει πραγματικά τον άνθρωπο. Με αυτή την αναφορά του ο
Παύλος, ούτε λίγο ούτε πολύ, εντάσσει την
ζωή των παθών και τη ζωή της αυτοδικαίωσης δια των τύπων ή των κατορθωμάτων μας
στην ίδια ανοησία! Ό,τι εγκλωβίζει, δηλαδή, και δεν επιτρέπει να
ξανοιχτούμε προς τον Χριστό, είναι αφροσύνη!
Αδελφοί μου, τελικά ο Χριστός μας θέλει έξυπνους
και συνετούς. Τα αποτελέσματα της
μαζικής ανοησίας τα βλέπουμε γύρω μας: ταραχές και συγκρούσεις, καταστροφή της
φύσης, ανθυγιεινή ζωή, εσωτερικό κενό και οδύνη. Ας πάρουμε την απόφαση να
πορευθούμε εξετάζοντας το θέλημα, δηλαδή τις προτάσεις, του Θεού και
επενδύοντας στα αληθινά, σε όσα αξίζει να δώσουμε την καρδιά μας.


Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου